[ سوره المرسلات ( 77 ) : آيات 46 تا 50 ] كُلُوا وَ تَمَتَّعُوا قَلِيلاً إِنَّكُمْ مُجْرِمُونَ ( 46 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 47 ) وَ إِذا قِيلَ لَهُمُ ارْكَعُوا لا يَرْكَعُونَ ( 48 ) وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ ( 49 ) فَبِأَيِّ حَدِيثٍ بَعْدَهُ يُؤْمِنُونَ ( 50 ) اى كسانى كه بزخارف دنيا مغرور شده‌ايد و بجمع حطام دنيا مشغول گشته و پشت بآخرت آورده بخوريد از دنيا و برخوردار باشيد زمانى اندك كه شما گناهكاران و كافرانىايد كه اين زمان اندك و عمر كوتاه زود به آخر رسد و ببلاى آخرت هر چه زودتر گرفتار شويد ، واى در آن روز دروغ‌دارندگان قيامت را آن كسانى را كه چون گويند ايشان را : ركوع كنيد يعنى نماز ؛ و [ نماز ] را « ركوع » خواند از بهر آن را « 1 » كه ركوع ركنى است از اركان نماز ؛ و ببعضى از چيزى عبارت كنند از جملهء او « 2 » ؛ ايشان ركوع نكنند و نماز بجاى نيارند ؛ گفته‌اند كه : اين آيه در حقّ بنى ثقيف آمد چون پيغمبر ايشان را به نماز فرمود گفتند : ما ركوع نكنيم و پشت خم نياريم كه اين بنزديك ما عار است و دشنام ؛ رسول خداى صلّى اللّه عليه و آله و سلّم گفت : لا خير فى دين ليس فيه ركوع و لا سجود ؛ در دينى كه درو ركوع و سجود نباشد هيچ خير نبود . آنگه خداى تعالى بر سبيل تعجّب گفت : اين كافران بكدام سخن و بكدام كتاب ايمان خواهند آورد ؟ ! چون به اين حديث كه قرآن است با اين همه بلاغت و فصاحت كه او راست ايمان نيارند ؟ !

--> ( 1 ) - در بعضى نسخ : « از بهر آن » ؛ پس [ را ] در اين مورد زايد است چنان كه در حواشى اين تفسير مكرّر تصريح كرده‌ايم و در حواشى و تعليقات ديوان قوامى و تعليقات كتاب نقض نيز بتفصيل بذكر شواهد اين مطلب پرداخته‌ايم فراجع ان شئت و در كتب لغت نيز به آن تصريح شده است ؛ صاحب غياث اللغات گفته : « [ را ] اين حرف علامت مفعول است و گاهى بمعنى [ براى ] آيد چنان كه خدا را يعنى براى خدا ، و گاهى بدل إضافت آيد چنان كه در اين مصراع : كسان را نشد ناوك اندر حرير ؛ يعنى ناوك آن كسان ، و گاهى افادهء معنى از سببيّه كند چنان كه [ قضا را ] يعنى بسبب قضا ، و گاهى زايد باشد أمير خسرو گويد : گرچه تن من ز پى سوز راست * رحمت تو از پى اين روز راست مثال ديگر « هر آن مثال كه توقيع تو بر آن نبود * زمانه طى نكند جز براى حنّارا » ( 2 ) - عبارت : « و ببعضى از چيزى عبارت كنند از جملهء او » از نسخ چاپى تفسير ابو الفتوح ( ره ) ساقط شده است ليكن در نسخ خطّى هست .