سيد أحمد صفائي
51
هشام بن الحكم ، مدافع حريم ولايت ( فارسي )
پس از ملاحظه اين دو روايت خوانندگان محترم بتوجيه " صدوق " توجه فرمايند . وخلاصه آن توجيه اين است : در قرآن كريم عناوين وصفاتي از قبيل كلام الله - وحى الله - قول الله وكتاب الله براي قرآن ذكر شده لكن عنوان مخلوق بر قرآن اطلاق نشده وچون اين صفت وعنوان در قرآن وارد نشده ما هم از اطلاقش بر قرآن خوددارى ميكنيم . وسرش اين است كه گاهى مخلوق در لغت بمعنى مكذوب ناميده شده ، گفته ميشود : كلام مخلوق اى مكذوب . سپس آية " وتخلقون افكا " و " ان هذا الا اختلاق " را هم گواه بر اين معنى قرار داده ونتيجة گرفته است كه هر كه بگويد قرآن مخلوق بمعنى مكذوب است كافر است . وهر كه بگويد غير مخلوق بمعنى غير مكذوب است راست وحق وصواب گفته است . وهر كه بگويد غير مخلوق بمعنى غير محدث ( قديم ) وغير منزل است نا حق وباطل گفته است . ( 11 ) عقيدة هشام بن الحكم راجع بتعذيب كودكان عقيدة " هشام بن الحكم " اين است كه بر خدا روا نيست كه كودكان را عذاب فرمايد ، بلكه كودكان در بهشت متنعم ميباشند . راجع به اين موضوع نظريههاى مختلفي اظهار شده : 1 - " خوارج " را عقيدت آن است كه كودكان محكوم بحكم پدرانشان ميباشند . كودكان مؤمنان ، بحكم ايمان پدرانشان ، محكوم بايمان . وكودكان كفار ، بحكم كفر پدرانشان . محكوم بكفرند . كودكان مؤمنان براي هميشه در بهشت متنعم ، وكودكان كفار براي هميشه در دوزخ معذب ميباشند . 3 - بعضي از اماميه مانند " صدوق " و " اشاعره " باستثناى " أبو الحسن - اشعرى " گويند : پروردگار در آخرت آتش افروزد وكودكان را امر بورود در آن فرمايد پس هر كودكى كه وارد آتش شود خداوند درباره وى فرمايد اگر اين