مقيّد آب مطلق همچو آب جو و چشمه و آب مقيّد همچو آب چشم و آبرو ، زيرا چون آب گويى مردم آبرو و آب چشم فهم نكنند كسى كه ترا خدمت كند و ثنا گويد تو او را مستحقّ خلعت و محبّت دانى و چون همان ثنا گويد گلخن تاب را و روس [ 1 ] را بلك گربه و سگ را همان خدمت و همان ثنا گويد و از آن بيشتر آن ثناى [ 2 ] او را پيش تو قدرى نباشد و باطل شود كه اضلّ اعمالهم و آن‌كس نيز بر قول دوم كه مراد كافر مطلق نيست كافر نعمت است آن‌كس كه شاگردى تو كند و از تو فايده گيرد موجب مهر تو باشد و چون با ديگران گويد كه : « اين از خود برون مىآرم و بر من منّت كسى نيست » آن مهر نماند تو را كه اضلّ اعمالهم و هرگز تو او را برابر نكنى با آن كسانى كى گويند كى : « اين از ارشاد فلانست اگر نه ما كه باشيم اين سخن را گفتن » . هرگز تو آن ناسپاس را با اين‌ها بننشانى و باقى اسرار كه با آن مقبلان گويى با اين ناسپاس نگويى كه اضلّ اعمالهم . قوله تعالى ذلِكَ بِأَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا اتَّبَعُوا الْباطِلَ يعنى سبب اين گمراهى 187 و ناسپاسى آن بود كه اين ناسپاسان كى متابعت [ 3 ] باطل كردند يعنى به آرزوهاى نفس مشغول شدند كه آن باطل است يعنى كه فانيست در دين از آن چاشنى نماند و آرزوهاى نفس را مىپرستند كه بىپايانست چنانك آب شور را چندانك خورى تشنگى به پايان نرسد .

--> ( 1 ) - ظ : روّاس ( 2 ) - اصل : بناى ( 3 ) - ظ : اين ناسپاسان متابعت