جايز بودن آميزش و تمتّع از همسران در شب‌هاى صيام ، توجّه و هشدارى است بر تمتّع خواستن از آنها و مكالمه و مغازله با ايشان در آن امر . اين واژه با حرف ( الى ) متعدّى شده است كه دربرگيرنده و شامل همان معنى باشد يعنى ( تمتّع ) ولى در آيهء : ( فَلا رَفَثَ وَ لا فُسُوقَ - 197 / بقره ) . تمام آيه چنين است : ( فَمَنْ فَرَضَ فِيهِنَّ الْحَجَّ فَلا رَفَثَ وَ لا فُسُوقَ وَ لا جِدالَ فِي الْحَجِّ - 197 / بقره ) . يعنى : هر كه در ماه‌هاى حجّ ملتزم آن شود آميزش و تمتّع از زنان ، و زشتكارى و مجادله و ستيز در حجّ نيست ) نهى نمودن و امر به خوددارى از - رفث - احتمال دارد كه نهى از تمتّع و مقاربت با آنان باشد يا اينكه نهى از سخن گفتن و مغازله براى تمتّع آنان زيرا اين امور هم به گونه‌اى سوق دهنده به آن عمل است ولى معنى اوّل يعنى نهى از تمتّع و آميزش صحيح‌تر است براى اينكه از ابن عبّاس روايت شده است كه در حال احرام و طواف شعر زير را سروده است : فَهُنَّ يَمْشِينَ بِنَا هَمِيسا * إِنْ تصْدُقِ الطَّيْرُ نَنِكْ لَمِيسا « 1 » فعلش - رَفَثَ - أَرْفَثَ - فَرَفَثَ - يعنى انجام داد و عمل كرد .

--> ( 1 ) در اكثر تفاسير و لغت‌نامه‌ها اين روايت و شعر فوق از ابن عبّاس نقل شده كه در حالت محرم بودن در بارهء زنان سخنانى كه به هنگام آميزش و نكاح از سر شوخى گفته مىشود بيان كرده و مىگفت آنها به آرامى بر ما مىگذرند اگر آن كارها مهر و صداقشان باشد برخوردمان همان تمتّع است و ما از ملامست آنها بهره‌مند مىشويم . سپس به او مىگويند آيا در حالت احرام از اين قبيل سخنان مىگوئى ؟ پاسخ مىدهد كه - رفث - آميزش و مخاطب ساختن در آن سخنان مستقيما با زبان است پس رفثى كه خداوند نهى فرموده است نكاح و تمتّع از آنها است ولى اگر مغازله و سخنانى از آن قبيل گفته مىشود كه زنى نشنود در حكم آيه داخل نيست و شامل آن نمىشود ( يعنى من پيش خود چنان مىگفتم ) . ازهرى مىنويسد : رفث يعنى آميزش و تمتّع و اصلش سخن زشت و آشكار و صريح است . زجاج مىگويد : اين واژه جامع تمام خواست‌هاى مرد از اهل و همسر خويش است و در بارهء آيهء ( فَلا رَفَثَ وَ لا فُسُوقَ - 197 / بقره ) مىگويد همبسترى و سخنانى كه اسباب و مقدّمه آن عمل شود بايستى در حج .