ضَرْب الأرض بالمطر : زده شدن و ضربه ديدن زمين با باران . ضَرْبُ الدّراهمِ : سكّه زدن ، هر دو مطلب فوق به اعتبار همان چكش زدن است كه : طبع الدّراهم نيز به اعتبار تأثير سكّه‌اى كه در آن هست و مثل مهر است اينطور گفته شده « 1 » . و از همين معنى ، سرشت و نهاد به آن تشبيه شده است كه آن را سجيّه يا طبيعة گفته‌اند ( گويى كه بر آدمى مهر خورده است ) . الضَّرْبُ فِى الأرض : رفتن و گشتن در زمين كه همان زدن زمين با پاها است . گفت : ( وَ إِذا ضَرَبْتُمْ فِي الْأَرْضِ - 101 / نساء ) ( هر گاه در زمين سفر كرديد ) . ( وَ قالُوا لِإِخْوانِهِمْ إِذا ضَرَبُوا فِي الْأَرْضِ - 156 / آل عمران ) ( لا يَسْتَطِيعُونَ ضَرْباً فِي الْأَرْضِ - 273 / بقره ) « 2 » . و از اين آيه : ( فَاضْرِبْ لَهُمْ طَرِيقاً فِي الْبَحْرِ - 77 / طه ) . ( خطاب به موسى است كه مىگويد راهى در دريا براى آنها بگشاى ) ضَرَبَ الفحلُ النّاقةَ : ( فحل ناقه را براى لقاح زد ) « 3 » تشبيهى است به چكش زدن مثل - ضَرْبُ الخيمةِ - يعنى كوبيدن ميخهاى چادر

--> ( 1 ) سكّه ، فلزّى است منقوش كه پولها را با آن نقش مىكنند و نيز وسيله فلزّى كاوش زمين ( 1 / 424 ) . ( 2 ) انفاق از آن كسانى است كه فقير و ناتوانند و در راه خدا از كار مانده‌اند و كوچ كردن و رفتن در زمين را هم قادر نيستند و جاهلان و نادانان آنها را بى نياز مىپندارند و چون مردمانى با عفّت هستند ، اى پيامبر صلّى اللَّه عليه و آله تو آنها را با چهره‌هاى عفيفشان مىشناسى و آنچنان كسان هرگز از مردم با اصرار چيزى نمىخواهند . ( 3 ) از عبارتى كه راغب رحمه اللَّه نقل مىكند حقيقتى كه ميان روش حيوانات و انسان هست روشن مىشود و آن حقيقت اين است كه انسانها در كار ازدواج و توالد و تناسل اساس عملشان بر مهربانى و محبّت و مودّت است ولى در تمام حيوانات اين حالت به صورت ( جدال - زدن - تفرّق - سر و صداى زياد ) انجام مىشود مثل حيوانات دست آموز از قبيل : ( خروس و مرغان ، گربه‌ها ، گنجشك‌ها و غيره ) و همچنين حيوانات وحشى ، و خود اين موضوع بهترين گواهى است بر خلقت جداگانه انسان كه در آيه 21 / روم ، اشاره كرده و مىگويد : ( وَ مِنْ آياتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْواجاً لِتَسْكُنُوا إِلَيْها وَ جَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَ رَحْمَةً إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ ) .