وجهى هست « 1 » . و آيه : ( اللَّهُ نَزَّلَ أَحْسَنَ الْحَدِيثِ كِتاباً مُتَشابِهاً - 23 / زمر ) . يعنى : آنچه كه بعضى از آن در احكام و حكمت و استوارى نظم شبيه بعض ديگر است . و آيه : ( وَ لكِنْ شُبِّهَ لَهُمْ - 157 / نساء ) . يعنى براى آنها همانند و نمونه‌اى مجسّم شد . بطوريكه پنداشتند خود اوست ( در بارهء بدار آويختن و مصلوب نمودن كسى است كه شبيه حضرت عيسى عليه السّلام بود ) . شَبَه : نوعى از سنگهاى معدنى است كه رنگش به رنگ طلا شبيه است .

--> ( 1 ) ارزش وجوهى و روشى كه راغب رحمه اللّه در تشريح متشابهات به كار برده است موقعى بهتر فهميده مىشود كه تمام تفاسير و واژه‌نامه‌ها در طول تاريخ هزار و چهارصد ساله مورد بررسى و تحقيق قرار گيرد كه در آنصورت ارزش و اهميّت كار علمى و بىنظير راغب به خوبى روشن مىشود ، ابن فارس كه خود پيشواى ريشه شناسان در واژه‌ها است مىنويسد « و المتشابهات من الامور المشكلات » . يعنى : درك و فهم معنى متشابهات و دريافت ريشهء آن از كارهاى مشكل و سخت است . كه فيروزآبادى آن را - مشتبهات و مشبّهات - دانسته است . ابو منصور ازهرى پس از استناد عبارتى كه راغب مىگويد : « سخن كسى كه گفت متشابه - الم و بقيّه فواتح سور است - كسى را ابن عبّاس ، معرّفى مىكند و سپس مىگويد اگر اين سخن صحيحا از ابن عبّاس باشد تفسيرى قطعى است ولى اخبارشناسان اين استناد را ضعيف مىدانند ، ولى - فرّاء اين روايت را نقل كرده و مىگويد ابن عبّاس گفته است - محكمات - آياتى است كه نسخ نشده ، و متشابهات آياتى است كه نسخ شده پس ازهرى بدون اينكه نظر خود را بيان كند مىنويسد : و هذا قول كثير من اهل العلم ، و اللّه اعلم - ابن اثير مىگويد : در وصف قرآن روايت شده است كه - آمنوا بمتشابهه و اعملوا بمحكمه - يعنى به متشابهات قرآن ايمان آوريد و به محكماتش عمل كنيد ( كه در اين جاميان امور نظرى و ايدئولوژيكى يعنى آيات اعتقادى و آياتى كه بايستى مورد عمل قرار گيرد تفاوت معيّن شده است ) . سپس مىنويسد : المتشابه ، ما لم يتلقّ معناه من لفظه - متشابه چيزى است كه از لفظش معنايش دريافت نمىشود و دو گونه است ، آيات متشابهى كه اگر به آيات محكم رد شود معنايش شناخته مىشود و آيات متشابهى كه - ما لا سبيل الى معرفة حقيقته - كه راهى به شناخت حقيقت آن نيست . ( مقاييس 3 / 243 - تهذيب 6 / 90 - النّهاية 2 / 242 - قاموس فيروزآبادى - معانى القرآن و تفاسير : تبيان - مجمع البيان ، التّفسير الكبير فخر رازى - كشّاف - كشف الاسرار . . . ) و پس از توضيح و تفسير و طبقه بندى معانى متشابهات كه در متن كتاب از سوى راغب رحمه اللّه بيان شده عاشقان تحقيق و تفسير قرآن را در اين مورد ديگر نيازى به بررسى نيست .