الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )

28

المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )

مجمع البحرين 4 / 46 ) . ذأم : خداى تعالى گويد : ( اخْرُجْ مِنْها مَذْؤُماً - 118 / اعراف ) يعنى : ملامت شده و مذموم . صورتهاى فعلش - ذِمْتُهُ ، أَذِيمُهُ ، ذَيْماً و ذَمَمْتُهُ ، أَذُمُّه ، ذَمّاً و ذَأَمْتُهُ ، ذَأَماً - است .

--> ابن اعرابى مىگويد : ذود - به مفرد اطلاق نمىشود و جمع ذود - اذواد - است و اسم مؤنّثى است كه بر تعداد كمى از شتران اطلاق مىشود يعنى از 3 تا 10 و 20 و 30 نه بيشتر اين ضرب المثل براى تقويت نيروى اجتماعى است يعنى جمع اندك‌ها با يكديگر كه گروه كثيرى را تشكيل مىدهند . و در حديثى هم آمده است كه « ليس فى اقل من خمس ذود صدقه » مجمع الامثال 1 / 277 . سعدى هم در تأثير اجتماعى اين ضرب المثل مىگويد : پشه چو پر شد بزند پيل را * با همه تندى و صلابت كه اوست مورچگان را چو بود اتّفاق * شير ژيان را بدرانند پوست .