الراغب الأصفهاني ( مترجم : غلامرضا خسروى حسينى )
248
المفردات في غريب القرآن ( مفردات الفاظ قرآن با تفسير لغوى و ادبى قرآن ) ( فارسى )
مىگويد ، با سلام و بركتهاى ما بر تو و بر امّتهايى كه با تواند به خشكى در آى ) . ولى سلامت حقيقى جز در بهشت نيست ، زيرا در آنجا بقا هست بدون فنا و نيستى - بى نيازى هست بدون فقر و نيازمندى ، عزّت هست بدون ذلّت و خوارى - و صحّت هست بدون بيمارى . چنان كه خداى تعالى گويد : ( لَهُمْ دارُ السَّلامِ عِنْدَ رَبِّهِمْ - 127 / انعام ) يعنى سلامت كامل و مطلق . و ( وَ اللَّهُ يَدْعُوا إِلى دارِ السَّلامِ - 25 / يونس ) و ( يَهْدِي بِهِ اللَّهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوانَهُ سُبُلَ السَّلامِ - 16 / مائده ) كه جايز است معنى واژه سلام در آيات فوق همگى از سلامت باشد . گفته شده واژه سلام ، اسمى است از اسماء خداى تعالى و همچنين گفته شده در آيات : ( لَهُمْ دارُ السَّلامِ - 127 / انعام ) و ( السَّلامُ الْمُؤْمِنُ الْمُهَيْمِنُ - 23 / حشر ) چون آفات و عيوبى كه به آفريدهها مىرسد به خداى تعالى نمىرسد با واژهء - سلام - توصيف شده است . و آيات : ( سَلامٌ قَوْلًا مِنْ رَبٍّ رَحِيمٍ - 58 / يس ) و ( سَلامٌ عَلَيْكُمْ بِما صَبَرْتُمْ - 24 / رعد ) و ( سَلامٌ عَلى إِلْياسِينَ - 130 / صافّات ) همهء اين سلامها از ناحيه مردم با گفتن و زبان و بيان است ولى - سلام - از سوى خداى تعالى با فعل ، يعنى اعطاء و بخشايش در آنهايى است كه قبلا گفته شد و هر آنچه كه از سلامتى و نعمت در بهشت هست . و آيه : ( وَ إِذا خاطَبَهُمُ الْجاهِلُونَ قالُوا سَلاماً - 63 / فرقان ) يعنى ما از شما سلامتى مىخواهيم و اينكه واژه - سَلاماً - منصوب است به خاطر اضمار فعل ( خواستن ) است . و نيز گفتهاند معناى - قالُوا سَلاماً - يعنى سخنى و گفتارى راست و درست ، و از اين روى - سَلاماً - صفتى است براى مصدر محذوف . ( يعنى - نطلب منكم قولا سليما و سديدا - يا - نطلب سدادا من القول - خداى تعالى گويد : ( إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ فَقالُوا سَلاماً ، قالَ سَلامٌ - 25 / ذاريات ) . سلام - دوّم در آيه اخير از اين جهت مرفوع شده است كه حالت رفع در دعا