زيغ : الزَّيْغ : انحراف از راستى و درستى ، به كژى و نادرستى . التَّزَايُغ : انحراف و تمايل . رجل زَائِغ : مرد كج رو و كج انديش . قوم زَاغَة و زَائِغُون : گروه منحرف و متمايل از حقّ به باطل . زَاغَت الشَّمْسُ : خورشيد از وسط آسمان متمايل شد . زَاغَ البَصَرُ : در آيه : ( وَ إِذْ زاغَتِ الْأَبْصارُ - 10 / 1 احزاب ) صحيح است كه اشاره‌اى باشد به خوف و بيم كه از جنگ در دل آنها داخل مىشود به طورى كه چشمانشان تار و سياه مىشود و نيز صحيح است كه اشاره‌اى به اين آيه باشد كه مىفرمايد : ( يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ - 13 / آل عمران ) . ( كه آنها را يعنى سپاه كفّار را با چشم دو برابر تعداد خود مىديدند ) . آيه : ( ما زاغَ الْبَصَرُ وَ ما طَغى - 17 / نجم ) ( چشم خيره نگشت و شگفت زده و منحرف نشد ) . آيه : ( مِنْ بَعْدِ ما كادَ يَزِيغُ - 117 / توبه ) ( اشاره به دوران عسرت و سختى پيامبر ( ع ) و مهاجرين و انصار است كه مىفرمايد : در آن آزمايش نزديك بود ، دلهاى بعضى از ايشان دگرگون و منحرف شود ولى پيامبر ( ص ) را پيروى كردند و خداوند توبه‌شان را پذيرفت كه - إِنَّهُ بِهِمْ رَؤُفٌ رَحِيمٌ - 117 / توبه ) . و در آيه : ( فَلَمَّا زاغُوا أَزاغَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ « 1 » - 5 / صف ) همين كه از پايدارى و استقامت در

--> جنگ آمده . 7 - و بزرگى از ما و دلاورى كه زنندهء مردان جنگى است . آن جنگ را در تاريخ عرب - يوم الزّورين - ناميده‌اند ( لسان العرب 4 / 338 - صحاح اللّغه ) . ( 1 ) بعضى از آيات قرآن ميزانى و ملاكى براى حلّ مشكلات فكرى و عملى بشر در تمام زمان‌ها بدست مىدهد و حقّ هم همين است مگر نه اينست كه قرآن براى هميشه تاريخ بشر را راهنماست . مثلا در آيهء خمر و قمار مىفرمايد هر چند سود مادّى و تجارى يا غير از آن براى شما دارد ولى گناه بزرگى ، و نتايج سوئى هم در آن هست به طورى كه گناه و عواقب زشت خمر و قمار از سودش بيشتر است ، پس بايستى در تمام .