107 - أَ لَمْ تَعْلَمْ أَنَّ اللَّهَ لَهُ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما لَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لا نَصِيرٍ . اى آدمى ، نمىدانى كه پادشاهى آسمانها و زمين خداوند راست ، و جز او براى شما نه يارى است نه كارسازى ! 108 - أَمْ تُرِيدُونَ أَنْ تَسْئَلُوا رَسُولَكُمْ كَما سُئِلَ مُوسى مِنْ قَبْلُ وَ مَنْ يَتَبَدَّلِ الْكُفْرَ بِالْإِيمانِ فَقَدْ ضَلَّ سَواءَ السَّبِيلِ . آيا شما مىخواهيد از پيغمبرتان همان پرسشى بكنيد كه در سابق از موسى كردند ؟ بدانيد آن‌كس كه كفر را بدل از ايمان پسندد و كافر شود ، از راه راست گم شده است ! 109 - وَدَّ كَثِيرٌ مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ لَوْ يَرُدُّونَكُمْ مِنْ بَعْدِ إِيمانِكُمْ كُفَّاراً حَسَداً مِنْ عِنْدِ أَنْفُسِهِمْ مِنْ بَعْدِ ما تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ فَاعْفُوا وَ اصْفَحُوا حَتَّى يَأْتِيَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ إِنَّ اللَّهَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ . بسيارى از اهل كتاب دوست دارند اگر بتوانند شما را پس از ايمان استوارتان بسوى كفر برگردانند از حسدى كه در دل دارند ! آن هم پس از آنكه بر آنها حقانيت رسالت تو آشكار گرديد ! پس عفو كنيد و بگذريد و گذشت كنيد تا فرمان خداوند برسد ، چون خداوند بر هر چيزى و بر هر كارى توانا است ، 110 - وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ وَ ما تُقَدِّمُوا لِأَنْفُسِكُمْ مِنْ خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِنْدَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ . نماز را به‌پاى داريد و زكات مال را بدهيد و هر نيكى كه از پيش براى خودتان فرستاديد آن را نزد خداوند خواهيد يافت چون خدا به كارهاى شما بينا است . 111 - وَ قالُوا لَنْ يَدْخُلَ الْجَنَّةَ إِلَّا مَنْ كانَ هُوداً أَوْ نَصارى تِلْكَ أَمانِيُّهُمْ قُلْ هاتُوا بُرْهانَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ . جهودان گفتند به بهشت نمىروند مگر يهودان و يا ترسايان ، اين از دروغهاى ايشان است ، به ايشان بگو اى پيغمبر ، دليل و برهان بر صدق اظهار خود بياوريد اگر راست مىگوئيد ! ( تفسير ادبى و عرفانى ) 104 - يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا . . . : اين آيت هم ندا است هم گواهى ، ندا نشان آشنائى ، گواهى نشان ايمان عطائى ، خداوند كريم مىفرمايد : اى شما مؤمنان كه حق پذيرفتيد ، رسالت را شنيديد و شناختيد به نشانى كه ديديد ، باسزا آمديد و از ناسزا بريديد ، گردن نهاديد و واسطه پسنديديد ، دنيا گذاشتيد و به عقبى بازگرديديد ، آرى خداوند همه كس را مىخواند ، تا خود كرا راه نمايد ؟ و آن را كه راه نمود تا خود كرا در راه آورد ؟ و به مقصد رساند ؟ و آن را كه به مقصد رسانيد تا كرا بپذيرد و بنوازد ؟ عالمى در وادى مهر تو سرگردان شدند * تا كه يابد بر در كعبهء قبولت پروبال لا تَقُولُوا راعِنا . . . : اين آيت ، عين حكم است و بار تكليف ، خداوند چون خواست احكام شرع را بر آنها بار كند ، ابتدا آنان را به كرامت نواخت و به ايمان ايشان گواهى داد ، آنگاه فرمان داد و حكم صادر كرد تا به شهادت آن نوازش ، بار تكليف بر آنها آسان گردد ! اين است سنّت خداوندى كه هرجا بار تكليف نهد ، راه تخفيف فرا پيش وى نهد ! كه راه دشوار و بار گران و ناهموار را نه‌پسندد ، چنان كه آنجا كه امر به تقوى داد چون ديد بار سنگين است تخفيف داد و به قدر استطاعت و توانائى مقرّر داشت كه اين خود دليل بر لطف و برهان بر بنده‌نوازى است « 1 » . وَ اسْمَعُوا . . . : فرمان داد كه بشنويد و به جان و دل بپذيريد و به چشم تعظيم و صفاى دل در آن نگريد تا حقيقت سماع بجان شما برسد ، ولى كافران و بيگانگان دل تاريك ، كه سخن به گوششان مىرسيد ، حقيقت سماع

--> ( 1 ) اشاره به آيهء فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ است .