احمد بن محمد ميبدى
36
خلاصه تفسير ادبى و عرفانى قرآن مجيد بفارسى از كشف الاسرار ( فارسى )
78 - وَ مِنْهُمْ أُمِّيُّونَ لا يَعْلَمُونَ الْكِتابَ إِلَّا أَمانِيَّ وَ إِنْ هُمْ إِلَّا يَظُنُّونَ . از يهوديان كسانى بىسواد و امّى هستند كه نوشتههاى تورات را نمىدانند مگر آنچه به ظاهر مىخوانند بىآنكه بفهمند و آنها نيستند مگر مشتى پندار كه مىپندارند و گمان مىبرند . 79 - فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ يَكْتُبُونَ الْكِتابَ بِأَيْدِيهِمْ ثُمَّ يَقُولُونَ هذا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ لِيَشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلِيلًا فَوَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا كَتَبَتْ أَيْدِيهِمْ وَ وَيْلٌ لَهُمْ مِمَّا يَكْسِبُونَ . پس واى بر كسانى كه نوشتهاى به دست خويش مىنويسند و مىگويند اين از نزد خداى تعالى است ! تا به وسيلهء آن حق را به بهاى اندك بخرند ، اى واى بر آنها كه به دست خويش دروغ مىنويسند و واى بر آنها از آنچه به عنوان رشوت كسب مىكنند « 1 » ! 80 - وَ قالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ إِلَّا أَيَّاماً مَعْدُودَةً قُلْ أَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللَّهِ عَهْداً فَلَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ عَهْدَهُ أَمْ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ ما لا تَعْلَمُونَ . يهودان گفتند آتش دوزخ بما نمىرسد جز چند روز معيّن ، به آنان بگو آيا از خداوند پيمانى گرفتهايد كه خداوند آن را خلاف نكند ؟ يا بر خداوند چيزى مىگوئيد كه خود نمىدانيد ! 81 - بَلى مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَ أَحاطَتْ بِهِ خَطِيئَتُهُ فَأُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ . آرى ، كسانى كه بدى كنند و مرتكب گناه شوند دوزخيانند كه در آنجا جاويدند . 82 - وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ أُولئِكَ أَصْحابُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيها خالِدُونَ . و كسانى كه ايمان آوردند و كارهاى نيك كردند ، آنان بهشتيانند كه در آنجا جاويدند . 83 - وَ إِذْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ ، لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ وَ بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً وَ ذِي الْقُرْبى وَ الْيَتامى وَ الْمَساكِينِ وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ إِلَّا قَلِيلًا مِنْكُمْ وَ أَنْتُمْ مُعْرِضُونَ : ياد بياور زمانى كه از فرزندان يعقوب عهد گرفتيم كه جز خداى يگانه كسى را پرستش نكنيد و پدر و مادر را بنوازيد و با خويشان و پدر مردگان و درويشان نيكوئى كنيد و به مردم گفتار نيك گوئيد و نماز به هنگام خود به پا داريد و زكات مال خويش را بدهيد ولى شما ( جز اندكى ) همه از سفارشهاى ما برگشتيد و از وفا روگردان شديد . ( تفسير ادبى و عرفانى ) 77 - أَ وَ لا يَعْلَمُونَ . . . : كلام خداى موحّدان ، اجابتكنندهء خوانندگان ، آگاه به حال بندگان ، دانندهء آشكار و نهان ، باز خوانندهء برگشتگان ، اين آيت عارفان را اشارتى است كه فرمود : من رازها دانم ، بر نهانيها آگاهم ، چون اين را گفت آنان در ظاهر با خلق خدا از در صدق درآمدند ، خداوند چشمهاى خيانتكاران را مىنگرد و خيانت چشم متعبدان آنست كه در شب تاريك چون وقت راز و نياز با خدا باشد در خواب شوند تا انس خلوت بر ايشان فوت شود ! خداوند دربارهء داود نبى گويد : چون شب درآمدى خواب از چشم وى برميدى و همه نظر او به آثار صنع
--> ( 1 ) نوشتهاند : دوزخيان در دوزخ اين چهار كلمه را به فارسى گويند : واى از نام ، واى از ننگ ، واى از نياز ، واى از آز ! يعنى واى بر من كه در دنيا نام خواستم و عار نداشتم ولى چيزى كه سر همهء بلاها است و آز كه پايهء همهء شهوتها است بسيار داشتم !