احمد بن محمد ميبدى
332
خلاصه تفسير ادبى و عرفانى قرآن مجيد بفارسى از كشف الاسرار ( فارسى )
چون نسيم عنايت بر ايشان گذر كرد ، دلهاشان به نور معرفت روشن كرد و جانهاشان به عطر وصال خوشبوى ساخت و سرهاشان به صيقل عنايت درخشان كرد ، به جمع همّت و حسن سيرت ايشان را برخوردار كرد ، تا همّت به يكبارگى از خلق برداشتند و با مهر حق پرداختند . مشتاق تو در كوى تو ، از شوق تو سرگردان * از خلق جدا گشته ، خرسند به خلقانها از سوز جگر چشمى چون حلقهء گوهرها * وز آتش دل آهى ، چون رشتهء مرجانها . . . يَعْرِفُونَ كُلًّا بِسِيماهُمْ . آيه . لاجرم ربّ العزّة ايشان را بر اسرار و احوال بندگان اشراف داد ، و در عقبى بر منازل و درجات مؤمنان جاى داد و مقام آنان را بالاى مقام خلايق قرار داد تا همه را دانند و كس ايشان را نداند ، و همه را شناسند و كس آنها را نشناسد ، هركس را نشانى است و نشان ايشان بىنشانى است ! هركس به صفتى در خود بمانده و صفت ايشان در بيخودى است ! دوزخيان در قيد مخالفت از حق بازمانده و بهشتيان در بهشت به خوشيهاى خويش آرميده ، و ايشان را از هر دو بر كران كرده و بر همه مشرف گردانيده ! پير طريقت گفت : الهى ، چه زيبا است ايام دوستان تو با تو ، و چه نيكو است معاملت ايشان در آرزوى ديدار تو ! چه خوش است گفتوگوى ايشان در راه جستوجوى تو ! چه بزرگوار است روزگار ايشان در سر كار تو ! [ آيات 58 - 54 ] ( تفسير لفظى ) 54 - إِنَّ رَبَّكُمُ اللَّهُ الَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوى عَلَى الْعَرْشِ يُغْشِي اللَّيْلَ النَّهارَ يَطْلُبُهُ حَثِيثاً وَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ وَ النُّجُومَ مُسَخَّراتٍ بِأَمْرِهِ أَلا لَهُ الْخَلْقُ وَ الْأَمْرُ تَبارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعالَمِينَ . به درستى كه پروردگار شما خدائى است كه آسمانها و زمين در شش روز آفريده پس از آن بر عرش استوار شده ، شب تاريك بر سر روز روشن كه آن را به شتاب مىجويد مىكشد و آفتاب و ماه و ستارگان به فرمان او نرم كرده و روان هستند ، آگاه بايد بود كه آفريدن و فرمان با او است و پروردگار جهانيان برتر و بزرگوارتر است ! 55 - ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ . خداى خويش را به زاريدن پنهان و آشكار بخوانيد ، كه او از اندازهگذرندگان و تجاوزكنندگان از حدّ را دوست ندارد . 56 - وَ لا تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ بَعْدَ إِصْلاحِها وَ ادْعُوهُ خَوْفاً وَ طَمَعاً إِنَّ رَحْمَتَ اللَّهِ قَرِيبٌ مِنَ الْمُحْسِنِينَ . در زمين فساد و تباهكارى مكنيد پس از آنكه خداوند آن را بر صلاح بسزا و درخور نهاد و بخوانيد خدا را و بپرستيد او را در بيم و اميد كه بخشايش خداوند به نيكوكاران نزديك است . 57 - وَ هُوَ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّياحَ بُشْراً بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِهِ حَتَّى إِذا أَقَلَّتْ سَحاباً ثِقالًا سُقْناهُ لِبَلَدٍ مَيِّتٍ فَأَنْزَلْنا بِهِ الْماءَ فَأَخْرَجْنا بِهِ مِنْ كُلِّ الثَّمَراتِ كَذلِكَ نُخْرِجُ الْمَوْتى لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ . او است كه بادها را بشارت دهان از ميان رحمت خويش مىفرستد تا آنكه ميغهاى گران و سنگين در بر مىگيرد ، آنگاه ما آن ابرها را بسوى زمين يا مردمان يا جانوران از تشنگى سوخته و مرده مىرانيم و فروفرستيم تا از ان ابرها آب بيرون آوريم و با آن آب از هرگونه ميوهها سازيم ، همچنين مردگان را از خاك بيرون آوريم و زنده كنيم . اين را باز نموديم تا دريابيد و به ديدار اين آن را در ياد داريد . 58 - وَ الْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَباتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَ الَّذِي خَبُثَ لا يَخْرُجُ إِلَّا نَكِداً كَذلِكَ نُصَرِّفُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُونَ . زمين پاك و تربت خوش خاك ، گياه آن به خواست خداوند بيرون مىآيد و زمين