مِنَ الْكِتابِ . پس كيست ستمكارتر بر نفس خود از كسى كه دروغ بر خداى سازد يا سخنان او را دروغ شمرد ؟ ايشانند كه بهره‌شان از تهديد در قرآن به آنها مىرسد حَتَّى إِذا جاءَتْهُمْ رُسُلُنا يَتَوَفَّوْنَهُمْ قالُوا أَيْنَ ما كُنْتُمْ تَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ قالُوا ضَلُّوا عَنَّا وَ شَهِدُوا عَلى أَنْفُسِهِمْ أَنَّهُمْ كانُوا كافِرِينَ . تا وقتى كه فرستادگان ما براى گرفتن جان آنها نزد آنان آيند و در آن حال گويند : كجايند آنچه جز خدا مىخوانديد ؟ گويند : آنان از ما گم شدند و بر زيان خود گواهى دادند كه آنان اندرين جهان كافرانند . 38 - قالَ ادْخُلُوا فِي أُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ مِنَ الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ فِي النَّارِ كُلَّما دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَها حَتَّى إِذَا ادَّارَكُوا فِيها جَمِيعاً خداوند فرمود : برويد در ميان گروهانى كه پيش از شما از جنّ و انس بودند ، و برويد در آتش و هرگاه گروهى از آنها داخل آتش مىشوند ، گروهان همكاران و همراهان را لعنت مىكنند ، تا آنكه همگى باهم آيند و در آتش فرارسند ! قالَتْ أُخْراهُمْ لِأُولاهُمْ رَبَّنا هؤُلاءِ أَضَلُّونا فَآتِهِمْ عَذاباً ضِعْفاً مِنَ النَّارِ قالَ لِكُلٍّ ضِعْفٌ وَ لكِنْ لا تَعْلَمُونَ . پسينيان پيشينيان را فرا خداوند عزّ و جلّ گفتند ، خداوندا ، اينان ما را گمراه كردند و عذاب آنها را دو چندان كن ، خداوند فرمايد هركدام را دو چندان عذاب است كه ديگرى را هست . 39 - وَ قالَتْ أُولاهُمْ لِأُخْراهُمْ فَما كانَ لَكُمْ عَلَيْنا مِنْ فَضْلٍ فَذُوقُوا الْعَذابَ بِما كُنْتُمْ تَكْسِبُونَ . پيشينيان پسينيان را گفتند : شما را بر ما فزونى نيست پس عذاب را بسبب آنچه كه مىكرديد بچشيد . 40 - إِنَّ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا وَ اسْتَكْبَرُوا عَنْها لا تُفَتَّحُ لَهُمْ أَبْوابُ السَّماءِ وَ لا يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ حَتَّى يَلِجَ الْجَمَلُ فِي سَمِّ الْخِياطِ وَ كَذلِكَ نَجْزِي الْمُجْرِمِينَ . كسانى كه سخنان ما را دروغ شمردند و از نيوشيدن آن گردن كشيدند و روگردان شدند ، درهاى آسمان به روى آنان گشوده نخواهد شد تا آنكه شتر در سوراخ سوزن رود ! ( و اين امر ممتنع است ) و ما اين‌چنين ، گناهكاران را كيفر مىدهيم . 41 - لَهُمْ مِنْ جَهَنَّمَ مِهادٌ وَ مِنْ فَوْقِهِمْ غَواشٍ وَ كَذلِكَ نَجْزِي الظَّالِمِينَ . ايشان را از دوزخ تابوتهاى آتشين است و بالاى سر آنها طبقها از آتش است و ما ستمكاران را اين‌چنين كيفر دهيم . ( تفسير ادبى و عرفانى ) 29 - قُلْ أَمَرَ رَبِّي بِالْقِسْطِ . آيه . خداوند در اين آيت ، مبانى خدمت و معالم معاملت و حقايق معرفت جمع كرد ، مؤمنان را از اخلاق پسنديده آگاه فرمود و نيكو پرستيدن خدا و نيكو زيستن با خلق را تلقين كرد ، و به شناخت اسباب رضاى خود گرامى داشت ، و اين آيت از جوامع كلمه است كه پيغمبر فرمود : اوتيت جوامع الكلم . مرا كلمه‌هاى جامع دادند . معنى قسط داد است كه مىگويد : خداوند مرا به داد مىفرمايد ، يعنى در معاملات هم با حق و هم با خلق و هم با نفس بايد عدالت كرد . داد با حق امر و نهى او را به كار داشتن و در همه حال به قضاء او رضا دادن و داد با خلق به خلق زيستن و در معاملات انصاف داشتن و داد با نفس با او مخالفت كردن و او را در ميدان مجاهدت و رياضت كشيدن و در شهوتها بر وى بستن است . داد در معامله آنست كه راست ستانى و راست دهى و نيكوئى آنست كه خشك ستانى و چرب دهى ، داد آنست كه جزاى بدى بدى دهى و جزاى نيكى را نيكى ولى نيكوئى آنست كه بدى را به بخشى و نيكوتر آنكه بر بخشش بيفزائى .