احمد بن محمد ميبدى
187
خلاصه تفسير ادبى و عرفانى قرآن مجيد بفارسى از كشف الاسرار ( فارسى )
شما ( عروسان ) كه از پشت شما هستند ، و اينكه جمع ميان ازدواج دو خواهر ( در يك وقت ) كنيد مگر آنچه در جاهليت گذشته كه خداوند آمرزش كار و مهربان و دلنواز است . جزو پنجم : 24 - وَ الْمُحْصَناتُ مِنَ النِّساءِ إِلَّا ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ كِتابَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ أُحِلَّ لَكُمْ ما وَراءَ ذلِكُمْ أَنْ تَبْتَغُوا بِأَمْوالِكُمْ مُحْصِنِينَ غَيْرَ مُسافِحِينَ . و زنان شوهردار بر شما حرام است مگر آنكه در جنگ با كفّار زنهاى شوهردار اسير شما شوند ، اين نوشته خدا به عهدهء شما است و جز آنكه گفته شد بر شما حلال است به شرطى كه از مال خود كابين دهيد و زناكارى نكنيد . فَمَا اسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ مِنْهُنَّ فَآتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ فَرِيضَةً وَ لا جُناحَ عَلَيْكُمْ فِيما تَراضَيْتُمْ بِهِ مِنْ بَعْدِ الْفَرِيضَةِ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلِيماً حَكِيماً . پس هر زنى را كه به نكاح متعه گرفتيد مزد آنها را بدهيد كه بر شما واجب و بريده است و بر شما تنگى و ايرادى نيست اگر بتراضى مقدار كابين را بعد از آنكه بر شما واجب شد كم و زياد كنيد كه خداى دانا و راست دانش است . ( تفسير ادبى و عرفانى ) 19 - يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا يَحِلُّ لَكُمْ . آيه . اى مؤمنان ، زنان يكدگر را به ارث نهبريد ! در اين آيت هم نداست هم تنبيه هم اشارت و هم شهادت و هم حكم . و بيان حكم آنست كه اين زنان ضعيفند و اسير قهر شما هستند ، ايشان را نرنجانيد ، و از راه حيله و تدليس بر ايشان حكم نكنيد و به قهر نرانيد و آنچه شرع نهپسندد از آنان مخواهيد و با ايشان بهطور معروف و نيكى زندگانى كنيد ، راه دين و ديانت به ايشان بنمائيد و آداب مسلمانى و شريعت به ايشان بياموزيد و آداب صحبت و معاشرت به آنان ياد دهيد و خودتان آن آداب را با ايشان نگاه داريد و رنج ايشان را تحمّل كنيد و بار خدمت و رنج خويش بر آنان منهيد . گرچه ظاهر آيت دربارهء زنان است ليكن از روى اشارت شامل همهء مسلمانان است كه مىگويد : نگريد تا خويشتن را هيچوقت بر هيچ مسلمانى داراى حق و فضل واجب نبينيد و از مهينان خويش خدمت نخواهيد و بر كمينان زور نگوئيد و بر اهل ضعف ، صولت ننمائيد بلكه در مراعات و مواسات ايشان بكوشيد و به ايشان تقرّب كنيد . به داود ندا رسيد اى داود : اگر شكستهاى در راه ما بينى ، يا دل شدهاى در كار ما ديدى ، نگر تا او را به لقمه نانى خدمت كنى و به شربت آبى به دو تقرّب جوئى و در بر آفتاب نور دلش بنشينى ، اى داود ، دل درويش دردزده ، تابشگاه آفتاب نور ما است و آفتاب نور جلال ما پيوسته در غرفهء دل او مىتابد . پير طريقت گفت : اى مسكين اگر نتوانى كه به او تقرّب جوئى ، بارى به دل اولياش تقرّب جوى ، كه وى بر دل ايشان اطلاع كند ، هركه را در دل ايشان بيند وى را به دوستى گيرد ، نبينى كه مصطفى ( ص ) با ضعفاء مهاجران بنشستى و خود را در ايشان شمردى و سپاس خداى را بجاى آوردى ، كه خداوند او را مأمور كرده كه با ضعيفان امّت بنشيند و تحمل و بردبارى با ايشان نمايد . . . . فَإِنْ كَرِهْتُمُوهُنَّ . آيه . هرچه امروز بر نفس تو سختتر آيد ، فردا بر دلت خوشتر آيد ، و هرچه امروز در سراى حكم ، صورت رنج دارد ، فردا در سراى وصل مايهء گنج بود ، بىمرادى و بىكامى امروز بر نفس سوار است لكن زهى مراد و كام كه فردا در ضمن اين كار است .