[ تشبيه در سورهء مدّثّر ] ( بيان ) گفتار خداى - عزّ و جلّ - : فَما لَهُمْ عَنِ التَّذْكِرَةِ مُعْرِضِينَ كَأَنَّهُمْ حُمُرٌ مُسْتَنْفِرَةٌ « 1 » : « مستنفرة » به فتح « فاء » [ نيز قرائت شده است ] . شاعر گفته است : [ از بحر كامل ] 966 امسك حمارك انّه مستنفر * فى اثر احمرة عمدن لغرّب « 2 » « فرّت من قسورة » : مقصود خدا از قسوره شير است ، و نيز گفته شده است : « قسوره به معناى تيراندازانى است كه شير را شكار مىكنند » و اصل معناى آن « الاخذ الشديد ( : سخت گرفتن ) » و از ريشه قسره قسرا ( : مجبور ساخت او را مجبور ساختنى ) است . و آن كلام مانند گفتار تو : « قهره قهرا و اقتسره اقتسارا » مىباشد . شاعر گفته است : [ از بحر بسيط ] 967 قد يخطم الفحل قسرا بعد غرّته * و قد يردّ على مكروهه الاسد « 3 » و به مقتضاى تشبيه واقع در آن آيه ، در اينجا بخشى از اوصافى كه براى دسته‌هاى حيوانات وحشى در هنگام رميدن از ترس صياد و شير و در حالات ديگرى از اين قبيل ، در اشعار عرب وارد شده - تا از آن اوصاف به اوصاف شتران در مثل

--> ( 1 ) - سورة المدثر ( 74 ) آيهء 49 و 50 . ( 2 ) - در نسخه اصل چنين است اما در لسان العرب ، ريشه ( نفر ) ( بجاى امسك ) اربط ضبط شده و سراينده آن را ياد نكرده است . ( 3 ) - لسان العرب ، ريشه « كره » ملاحظه شود .