محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

1216

قرابادين كبير ( مجمع الجوامع وذخائر التراكيب ) ( فارسى )

رنك رخساره و رسانيدن قوت ادويه بعمق بدن و در اكحال بطبقات چشم مؤثر و شرب آن در رفع بيش قرون السّنبل بيعديل و فرزجهء آن معين بر حمل و طلا و سعوط آن به تنهائى يا با جند و فلفل و دارشيشعان و امثال آن جهت سكته و جميع امراض باردهء دماغى و با روغن بان بر مقدم دماغ و با ادهان حاره بر فقرات ظهر جهة خدر و فالج به شرط تكرار و تمادى ايّام و بوئيدن آن جهت منع نزلات و صداع بارد و طلاى آن با روغن خيرى بر احليل جهة تحريك باه و اكتحال آن جهت ظلمت بصر و بياض و دمعه و ظفره مفيد و مضر محرورين خصوصا در بلاد حاره و فصول حارّه و جوانان و مصلحش كافور قيصورى و روغن بنفشه است و بوئيدن آن مورث صداع محرورين و زردى رخساره و شرب آن مكرر و بسيار موجب بدبوئى دهان مصلحش كلاب و قدر شربتش تا نيم درم بدلش يك وزن نيم آن ساذج هنديست و در اوجاع عصب دو ثلث وزن جندبيدستر يعنى در سعوط و طلا نه خوردن فصل در بيان نسخ جوارشاتى كه اصل و عمود در انها مسك است [ جوارش المسك منقول از قرابادين افندى ] جوارش المسك منقول از قرابادين افندى صالح چليبى حكيم باشى قيصر روم ابرهيم سلطان مقوى دماغ و قلب و معده و جهة صرع و خفقان نافع و قدر شربتش يك درم است صنعت آن عود قمارى خام شش درم دارچينى ده درم عنبر اشهب سه درم مشك تبتى خالص دو ثلث درمى كوفته و بيخته با شربت ورد به قدر كفايت بسرشند [ جوارش المسك به نسخهء شيخ الرئيس ابو على بن سينا ] جوارش المسك به نسخهء شيخ الرئيس ابو على بن سينا خفقان و بواسير را نافع است و ضعف معده و بادهاى معده را دور كند صنعت آن هيل‌بوا قرنفل زنجبيل دارفلفل از هريك ده درم دارچينى سه درم عود هندى خام هفت درم زعفران دو درم شكر سليمانى به وزن مجموع ادويه مشك تركى خالص نيم مثقال كوفته و بيخته بعسل سفيد مصفّى بسرشند و در ظرف چينى نكاه دارند شربتى دو درم مزاجش كرم و خشك در درجهء دويّم جوارش المسك به نسخهء ديكر كه تفاوت سهلى دارد با نسخهء قبل صنعت آن هيل‌بوا قاقله قرنفل زنجبيل فلفل دارفلفل از هريك ده درم دارچينى سه درم مشك خالص نيم مثقال عود قند سفيد از هريك بيست درم كوفته و بيخته بعسل مصفى به قدر كفايت بسرشند جوارش المسك بنسخهء ديكر كه قريب بنسخهء شيخ الرئيس است صنعت آن قاقلهء صغار قاقلهء كبار زنجبيل فلفل دارفلفل از هريك ده درم دارچينى سه درم عود هندى بيست درم زعفران دو درم مشك تركى خالص يك و نيم مثقال قند سفيد به وزن مجموع ادويه ادويه را كوفته و بيخته بعسل سفيد مصفى دو وزن مجموع ادويه بسرشند شربتى يك مثقال جوارش المسك خفقان و بواسير را نافع بود و ضعف معده و بادهاى معده را دور كند صنعت آن دانهء هيل‌بوا قاقلهء كبار قرنفل زنجبيل فلفل دارفلفل از هريك ده درم دارچينى سه درم مشك خالص سه درم قند سفيد شصت درم كوفته و بيخته بعسل مصفّى به قدر كفاية بسرشند عند الحاجت به كار برند فصل در بيان حبوب مسكى حب المسك مقوى دماغ و قلب و معده و حواس را صاف و نيكو كرداند صنعت آن مشك تبتى خالص عود قمارى دارچينى قرنفل قاقلهء كبار مصطكى رومى از هريك يك درم ورق طلا محلول ربع درمى ورق نقره محلول زعفران از هريك نيم درم ادويه كوفته و بيخته با صمغ عربى محلول سرشته حبوب سازند هر حبى به قدر فلفلى شربتى از يك حب تا سه حب حبّ المسك ديكر كه همان نفع دارد و محرور المزاج را موافق است صنعت آن مشك خالص نيم مثقال عود قمارى دارچينى قرنفل مصطكى از هريك يك مثقال تخم خرفه مقشر شش مثقال طباشير سفيد يك و نيم مثقال املهء منقى سه مثقال ادويه كوفته و بيخته با آب صمغ سرشته حبوب سازند حبّ المسك ديكر بارد المزاج را نافعست صنعت آن مشك خالص دو درم عنبر اشهب نيم درم عود قمارى غرقى خام جوزبوا بسباسه قرنفل دارچينى سيلانى قاقلهء كبار مصطكى رومى از هريك يك مثقال ورق طلا محلول زعفران از هريك يك مثقال ورق طلا محلول زعفران از هريك يك درم ورق نقره محلول از هريك نيم درم نبات سفيد سه درم على الرسم با صمغ محلول در كلاب سرشته حبوب سازند هر حبى به قدر فلفلى و نخودى شربتى از يك حب تا سه حب و اكر در اين نسخه مقدار دو حبه افيون خالص اضافه نمايند بد نيست فصل در ذكر دواء المسك بأقسام شتى [ دواء المسك بارد مقوى اعضاى رئيسه و بجهة ناقهين جار المزاج ] دواء المسك بارد مقوى اعضاى رئيسه و بجهة ناقهين جار المزاج و خفقان حار و ماليخوليا از احتراق صفرا خصوص ماليخولياى مراقى و خبث نفس نافع است صنعت آن كهرباى شمعى غنچهء كل سرخ تخم خرفهء مقشر كشنيز خشك مقشر از هريك چهار درم كل كاوزبان املهء منقى از هريك هفت درم بسد محرق صندل سفيد مرواريد ناسفته ابريشم مقرض از هريك سه درم مشك خالص زعفران از هريك يك درم قند سفيد سه وزن ادويه بدستور مرتب سازند شربتى يك مثقال و اكر در طبع لينت باشد كشنيز خشك و خرفه هر دو را بريان كرده داخل كنند و يك و نيم وزن ادويه قند سفيد و يك وزن نيم ربّ سيب شيرين با رب به شيرين هر دو مساوى و يك نيم وزن ادويه داخل كنند دواء المسك بارد حكيم عماد الدين محمود صنعت آن كل كاوزبان تخم كاسنى تخم كاهو طباشير سفيد كل سرخ صندل سفيد تخم خرفهء مقشر كشنيز خشك مقشر از هريك چهار مثقال مرواريد ناسفته محرق بسد محرق از هريك دو مثقال كوفته و بيخته مشك تبتى عنبر اشهب از هريك دو دانك آب سيب ترش به قدر ضرور قند سفيد سه وزن ادويه بدستور معجون سازند شربتى يك مثقال [ دواء المسك بارد ديگر نافع از براى خفقان حادث از شرب خمر ] دواء المسك بارد ديكر نافع از براى خفقان حادث از شرب خمر و مقوى قلب است منقول از خط حكيم محمّد باقر صنعت آن ورق كل سرخ طباشير سفيد كشنيز خشك مقشر كل كاوزبان كهرباى شمعى از هريك يك جزو مرواريد ناسفته نيم جزو مشك تبتى سدس جزوى با نبات سفيد سه وزن ادويه و آب سيب ترش بدستور مرتب نمايند شربتى يك مثقال [ دواء المسك بارد ديگر نافع از براى امراض حارهء قلب ] دواء المسك بارد ديكر نافع از براى امراض حارهء قلب و امراض حادثه بمشاركت امراض حارهء قلب مثل صداع حادث بمشاركت امراض حاره بسبب سعود بخارات با اخلاط از قلب بسر صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى بسد از هريك سه درم يشب سبز زعفران درونج عقربى كل كاوزبان از هريك يك درم نيم ورق كل سرخ و سفيد تخم كاسنى مقشّر تخم كاهو مقشر كشنيز خشك مقشر املهء منقى از هريك هفت درم تخم خرفهء مقشر پنج درم طباشير سفيد چهار درم مشك تبتى كافور قيصورى از هريك يك درم آب سيب شيرين نبات سفيد اجزا مساوى سه وزن ادويه هر سه را بكلاب و عرق بيدمشك حلّ كرده بقوام اورند اجزا را بان سرشته مرتب نمايند شربتى از دو درم تا چهار درم دواء المسك بارد منقول از خط ميرزا معزّ الدين محمد بن ميرزا رضا منقول از مجربات حكيم احمد غفر اللّه له صنعت آن كل سرخ طباشير سفيد كشنيز خشك كهرباى شمعى از هريك شش مثقال مرواريد ناسفته سه مثقال مشك تبتى يك مثقال شربت فواكه سه وزن ادويه بدستور مقرر مرتّب نمايند شربتى يك مثقال تا دو درم دواء المسك بارد خفقان حار و غشى كه سبب آن حرارت باشد مدقوق و مسلول را سودمند بود صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى بسد ابريشم مقرض از هريك دو درم طباشير سفيد غنچهء كل سرخ منزوع الاقماع كشنيز خشك مقشر از هريك چهار درم مشك تبتى خالص دو دانك بدستور مرتب نمايند شربتى از يك درم تا يك مثقال دواء المسك بارد ديكر صنعت آن مرواريد ناسفته سه درم طباشير سفيد كشنيز خشك مقشر غنچهء كل سرخ منزوع الاقماع كل كاوزبان كهربا از هريك شش درم مشك تبتى يك درم كوفته و بيخته به شراب سيب شيرين سه وزن ادويه بسرشند شربتى يك مثقال با عرق بيدمشك دواء المسك بارد بنسخهء حكيم الملك اردستانى مير مهدى صنعت آن كل كاوزبان كيلانى غنچهء كل سرخ منزوع الاقماع كشنيز خشك مقشر طباشير سفيد صندل سفيد مغز تخم كدو مغز تخم خيار بادرنك تخم خرفه مقشر كهرباى شمعى از هريك سه مثقال كاوزبان مرواريد ناسفته ابريشم مقرض از هريك دو مثقال شربت فواكه بيست مثقال نبات سفيد يك‌صد مثقال كلاب و عرق بيدمشك از هريك يك‌صد مثقال بطريق مقرر معجون سازند شربتى دو مثقال ميفرمايند كه نيست اين دوا دواء المسك بجهة آنكه دواء المسك به غير مشك نميتواند بلكه اين نسخه مفرح