محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

1185

قرابادين كبير ( مجمع الجوامع وذخائر التراكيب ) ( فارسى )

خشك تخم خرفهء مقشر بهمن سفيد از هريك سه مثقال پوست هليلهء كابلى املهء منقى از هريك پنج مثقال نبات سفيد بيست مثقال كوفته و بيخته شربتى يك مثقال با كلاب و عرق بيدمشك تخم بالنكو شربت سيب شيرين بنوشند سفوف لؤلؤ ديكر كه آن مرحوم به جهت بندكان عالى متعالى شاهزاده محمّد بلند اختر تاليف نموده صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى از هريك ششماشه طباشير سفيد بهمن سفيد پوست هليلهء زرد ابريشم مقرض صندل سفيد تخم فرنجمشك از هريك يك توله ورق طلا بيست عدد ورق نقره يك توله بدستور مرتّب نمايند سفوف لؤلؤ ديكر كه آن مرحوم به جهت خود كه اسهال دموى و بواسير و حرارت كبد و حمى و تهيج پايها و خفقان و نفخهء مراق داشتند ترتيب داده‌اند صنعت آن مرواريد زهرمهرهء خطائى از هريك يك مثقال ورق طلا عنبر اشهب از هريك يك دانك نيم ورق نقره يك مثقال و يك دانك نيم صندل سفيد ابريشم مقرض طباشير سفيد پوست بيرون پسته دانهء هيل بريان كشنيز خشك بريان باديان املهء منقى هليلهء سياه در روغن كاو بريان كرده از هريك يك مثقال نيم زرشك منقى سماق منقى اناردانه دارچينى از هريك يك مثقال مصطكى نيم مثقال كوفته و بيخته سفوف سازند [ سفوف لؤلؤ ديگر مقوى معده و قلب و كبد ] سفوف لؤلؤ ديكر كه مقوى معده و قلب و كبد و نافع است از براى خفقان و ضعف قلب حادث بمشاركت معده از حصول خلط بلغمى و سوداوى مخلوط بصفرا در معده و اصحاب ماليخولياى مراقى و وسواس را نافعست و طعام را هضم كند و احداث اخلاط صالح نمايد صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمع كشنيز خشك مقشر املهء منقى سماق منقى انار دانه بادرنجبويه دارچينى مصطكى رومى دانهء هيل‌بوا طباشير سفيد سعد كوفى خولنجان زيرهء كرمانى مدبر در سركه زيرهء سبز مدبّر در سركه پوست اترج ساذج هندى زرشك منقى رازيانه درونج عقربى از هريك يك مثقال مشك تبتى عنبر اشهب ورق طلا از هريك شش قيراط نبات سفيد بيست مثقال كوفته و بيخته هر روز صبح و شام نيم مثقال آن را تناول نمايند كه بعون اللّه تعالى نافعست مجربست و قلمى فرموده‌اند كه اين نسخه از اختراع قدوة الاطبّا والد ماجد فقير است سفوف لؤلؤ ديكر كه همين منافع دارد صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى بسد محرق كل كاوزبان كشنيز خشك مقشر غنچهء كل سرخ صندل سفيد طباشير سفيد تخم خرفهء مقشر تخم كاسنى مقشر تخم كاهو مقشر اجزا مساوى كوفته و بيخته سفوف سازند شربتى دو درم پس بدرستى كه مجرّب النفع است در جميع امور مذكوره در سفوف لؤلؤى جالينوس سفوف لؤلؤ تاليف ابو سهل مسيحى كه همين منافع دارد و خفقان حار را بنهايت نافعست صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى از هريك پنج درم كل سرخ منزوع الاقماع طباشير سفيد از هريك سه درم كشنيز خشك دو درم سويق جو نيم درم و در نسخهء صاحب ميزان الطبايع بجاى سويق جو بسد دو وزن كشنيز خشك يك درم است و نيم‌دانك كافور قيصورى بر اجزاى مذكوره افزوده كوفته و بيخته يك درم آن را با يك اوقيه سكنجبين سفرجلى بنوشند و بان مداومت نمايند [ سفوف لؤلؤ ديگر مقوى قلب و معده ] سفوف لؤلؤ ديكر كه مقوى قلب و معده است و نافعست از براى خفقان و ضعف قلب حادث بمشاركت معده از وجود و خلط بلغمى مخلوط بصفرا در معده و احشا و نواحى قلب صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى دارچينى مصطكى رومى دانهء هيل طباشير سفيد كشنيز خشك املهء منقى سماق منقى بادرنجبويه سعد كوفى خولنجان زيرهء كرمانى مدبّر زيرهء سبز پوست سبز اترج ساذج هندى زرشك منقى رازيانه از هريك يك دانك نبات سفيد سه مثقال كوفته و بيخته هر صبح يك مثقال آن را بخورند سفوف لؤلؤ نافع از براى خفقان سوداوى و توحش و ماليخوليا صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى ابريشم مقرض حجر ارمنى مغسول از هريك يك درم نيم پوست هليلهء كابلى هليلهء سياه املهء منقى تخم فرنجمشك تخم بالنكو اسطوخودوس لسان الثور افتيمون مصرى كل ارمنى عود هندى غرقى سعد كوفى قرنفل كشنيز خشك از هريك سه درم تخم خرفهء مقشر مغز تخم كدوى شيرين از هريك چهار درم كوفته و بيخته به كار برند [ سفوف لؤلؤ ديگر كه منافع سفوف لؤلؤى جالينوس دارد ] سفوف لؤلؤ ديكر كه منافع سفوف لؤلؤى جالينوس دارد و سميّت هوا و اخلاط را زايل كند و براى سموم حارهء ملسوعه و مشروبه نيز نافع صنعت آن مرواريد ناسفته كل مختوم كهرباى شمعى بسد كل كاوزبان شب يمانى از هريك يك مثقال نبات سفيد هفت مثقال كوفته و بيخته شربتى دو مثقال با شراب سيب شيرين يا كلاب بياشامند ميفرمايند كه اكر بجاى طين مختوم كه ناياب است حجر بادزهر معدنى خطائى كنند انفع است و در نسخهء ديكر سكّ اصلى داخل نيست سفوف لؤلؤ ديكر كه به نسبت سفوف قبل معتدل است صنعت آن مرواريد كهربا بسد محرق بادرنجبويه برك فرنجمشك شب يمانى بريان كل ارمنى كشنيز خشك مقشر از هريك دو مثقال كل كاوزبان هفت مثقال كوفته و بيخته يك مثقال با عرق بيدمشك و عرق بادرنجبويه بياشامند ميفرمايند كه اكر در اين سفوف بعوض كل ارمنى يا فادزهر معدنى خطائى كنند مىباشد مناسب سفوف لؤلؤ ديكر كه نافعست سوى مزاج سوداوى قلب و خفقان سوداوى و ماليخوليا و توحش را صنعت آن مرواريد ناسفته كهرباى شمعى ابريشم مقرض حجر ارمنى مغسول از هريك يك درم نيم پوست هليلهء كابلى هليلهء سياه املهء منقى تخم فرنجمشك تخم بالنكو اسطوخودوس لسان الثور كل ارمنى عود هندى سعد كوفى قرنفل كشنيز خشك از هريك سه درم تخم خرفهء مقشر تخم كدوى شيرين از هريك چهار درم كوفته و بيخته در شيشه نكاه دارند شربتى يك مثقال با عرق بادرنجبويه شربت سيب شيرين سفوف لؤلؤ ذوسنطارى كبدى را نافع باشد و معده و دل و جكر را قوت دهد و تشنكى مينشاند صنعت آن مرواريد ناسفته چهار درم بسد سوخته كلنار فارسى طباشير خرنوب شامى كل ارمنى كل قبرسى صندل سفيد تخم كل سرخ بارتنك بريان تخم حمّاض بلوط بريان تخم مورد زرشك منقى آرد جو بريان طراثيث تخم خرفهء مقشر آرد كنار آرد سنجد كشنيز خشك بريان سماق بزرقطونا بريان صمغ عربى بريان از هريك سه درم كل مختوم مصطكى از هريك يك درم انار دانه پنج درم كهربا اقاقيا مغسول از هريك دو درم بارتنك سه درم سواى بزرقطونا و بارتنك ادويه كوفته و بيخته بزرقطونا و بارتنك را در آن اميخته مقدار دو درم سفوف سازند سفوف لؤلؤ خفقان و ضعف جكر كه از كرمى باشد سودمند بود صنعت آن كهرباى شمعى بسد مرواريد ناسفته از هريك سه درم طباشير سفيد صندل سفيد از هريك يك درم كشنيز خشك كل ارمنى از هريك نيم درم كاوزبان سه درم اجزا كوفته و بيخته شربتى دو درم با شربت سيب شيرين بدهند [ سفوف لؤلؤ ديگر كه همين منافع دارد ] سفوف لؤلؤ ديكر كه همين منافع دارد و مستعمل است در وقتى كه سودا با بلغم باشد يا سودا متولد از بلغم باشد صنعت آن مرواريد ناسفته بسد محرق از هريك پنج درم ساذج هندى سعد كوفى فرنجمشك نانخواه بزر كرفس انيسون اشنه از هريك سه درم صبر سقوطرى ده درم عصارهء افسنتين هفت درم افتيمون اقريطى زعفران مر صافى از هريك چهار درم بادرنجبويه هفت درم سك اصلى دو درم كوفته و بيخته يك جا كرده شربتى يك مثقال با آب مطبوخ افتيمون يا باب مطبوخ افسنتين بياشامند فصل در بيان اقراص لؤلؤيي [ قرص لؤلؤ دل و دماغ را قوت دهد ] قرص لؤلؤ دل و دماغ را قوت دهد و خفقان حار و يرقان غليانى حار را نافع باشد و نفث الدم را بازدارد صنعت آن مرواريد ناسفته صندل سفيد از هريك يك درم مغز تخم خيارين مغز تخم كدوى شيرين تخم كاهوى مقشر از هريك پنج درم تخم خرفهء مقشر سه درم طباشير سفيد يك درم كل سرخ منزوع الاقماع دو درم زعفران نيم درم كوفته و بيخته بلعاب بزرقطونا سرشته اقراص سازند شربتى يك مثقال [ قرص لؤلؤ ديگر كبد و دل و دماغ را سود دارد و قوت دهد ] قرص لؤلؤ ديكر كبد و دل و دماغ را سود دارد و قوت دهد و بعضى اطبّا كفته كه اين قرص را از براى تقويت دماغ با شراب اسطوخودوس و كلاب و عرق كاسنى و عرق باديان چون در صداع بمشاركت كبد خورانند بسيار سودمند باشد صنعت آن مرواريد ناسفته دو درم نيم مغز تخم خيارين مغز تخم كدوى شيرين از هريك سه درم تخم خرفهء مقشر تخم حمّاض كل بنفشه كل كاوزبان از هريك دو درم مشك تبتى عنبر اشهب از هريك نيم درم و عنبر و كافور قيصورى داخل نمايند و در نسخهء ديكر تخم كاهو مقشر دو درم داخل است شربتى از يك درم تا دو درم [ قرص لؤلؤ ديگر منقول از مجربات حكيم احمد ] قرص لؤلؤ ديكر منقول از مجربات حكيم احمد به خط معزى