محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
477
خلاصة الحكمة ( فارسى )
مُتَحَمِّل : ( ع . ص ) . بردارندهء بار و بر خود گيرنده . ( منتهى الارب ) . كسى كه برداشت مىكند بردبارى را و رنج مىكشد در شكيبايى . ( ناظم الاطباء ) . آن كه سزاوار و لايق بردبارى است و متواضع و با خشوع و خضوع . تاب آوردن . تابيدن . تافتن . برتابيدن . برداشتن . كشيدن . بردن درد را . ( يادداشت به خط مرحوم دهخدا ) . مُتَخَضْخِض : ( ع . ص ) . جنبيده . ( آنندراج ) . جنبيده و جنبش داده و برانگيخته . ( ناظم الاطباء ) . و ر . ك - : تخضخض . مُتَخَلْخِل : ( ع . ص ) . جسمى كه ميان اجزاى آن فاصله باشد : شيئى كه خلل و فرج داشته باشد . ( فرهنگ فارسى معين ) . متخلخل شدن : داراى خلل و فرج گرديدن . ( دانشنامه ) . مُتَخَلِّى : ( ع . ص ) . گذاشته و خالى . ( آنندراج ) . رستگار و آزاد و رها شده . ( ناظم الاطباء ) . و ر . ك - : تخلى . مُتَشَتِّت : ( ع . ص ) . پراكنده . ( منتهى الارب ) . مُتَعَجِّر : ( ع . ص ) . شكم كه نورد گيرد از فربهى . ( آنندراج ) . ( منتهى الارب ) . ( اقرب الموارد ) . كسى كه از فربهى شكم وى نورد گرفته و چين دار شده باشد . ( ناظم الاطباء ) . و ر . ك - : تعجر . مُتَعذِّر : ( ع . ص ) . دشوار . ( آنندراج ) . ( غياث ) . ( اقرب الموارد ) . كار دشوار . دشوار و مشكل . محال . ( ناظم الاطباء ) . محال . مقابل ممكن . ناممكن . ( يادداشت به خط مرحوم دهخدا ) . عذرخواه و عذر آورنده . ( ناظم الاطباء ) . مُتَعَسِّر : ( ع . ص ) . دشوار . ( آنندراج ) . متعسر الحصول : كارى كه حصول آن سخت و دشوار باشد . ( ناظم الاطباء ) . متعسر المرور : جايى كه عبور از آن سخت و مشكل باشد . ( ناظم الاطباء ) . محال . ( ناظم الاطباء ) . درماندگى سخت و شديد . ( ناظم الاطباء ) . مُتَقَلِّص : ( ع . ص ) . درهم كشيده شونده و گرد هم آينده با هم . ( منتهى الارب ) . درهم كشيده و ترنجيده . ( ناظم الاطباء ) . مُتَكَرِّج : ( ع . ص ) . نان تباه و سبز . ( آنندراج ) . كپك زده . كفك زده . كلاش گرفته . كره گرفته . سفيدك زده . كپره زده . كره برآورده . ( يادداشت به خط مرحوم دهخدا ) .