محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
378
خلاصة الحكمة ( فارسى )
داخل شود همان روز ، نوروز است و شرف آفتاب در اين برج مىشود و مدت ماندن آفتاب در اين برج را فروردين گويند و ابتداى بهار از اين ماه باشد . ( آنندراج ) . نام صورتى از صورتهاى بروج فلكيه و آن را بر صورت بره اى توهم كردهاند و كواكب آن سيزده است و از جمله شرطين كه منزل اول از منازل قمر است . ( جهان دانش ) . برج بره . اول اين صورت سرطان است كه به منزلهء دو شاخ بره است سپس لطين بعد از آن ثريا كه چون دنبهء بره تصوير شده و مجموع اين ستارگان را حمل نامند . نام برج اول از بروج دوازده گانه پس از حوت و پيش از ثور . و پيش احكاميان اين برج بيت الشرف آفتاب است و مطابق است با فروردين . و روز اول آن عيد نوروز يعنى عيد اول سال ايرانيان است . ( يادداشت به خط مرحوم دهخدا ) . حمل : ( ع . مص ) . باردار شدن زن . ( منتهى الارب ) . ( امص ) . آبستنى . احتمال . ( ا ) . بار شكم از بچه . ( منتهى الارب ) . ج حِمال و احمال . ( منتهى الارب ) . ( اقرب الموارد ) بار درخت و به كسر هم آمده يا به فتح براى ميوه ها كه ظاهر نيست و كسر براى آنها كه ظاهر باشد يا فتح براى آنچه در شكم باشد يا سر درخت و كسر به بار پشت يا سر يا به كسر ميوهء درخت تا هنگامى كه بسيار و بزرگ نشده باشد و هنگامى كه فراوان و بزرگ شد به فتح خوانده مىشود . ( اقرب الموارد ) . بار . ج احمال ، حُمول . ( منتهى الارب ) . حِمْل : ( ع . ا ) . بار سر و پشت . ( منتهى الارب ) . آنچه حمل مىشود . ج احمال . حُمُل : ( ع . ا ) . جِ حمال به معنى حمالة . ( منتهى الارب ) . حُمَّى : ( ع . ا ) . تب . ج حميات . ( منتهى الارب ) . اقسام حمى : حمى اليوم : تب يك روزه . - حمى بسيط : كه سبب تب يك خلط باشد و بس . حمى بلغميه . ( بحر الجواهر ) . حمى حصبه . حمى خفيفه . حمى خمس . حمى دائم يا حمى متصل . حمى دايره : تب و لرز . - حمى دق : تب لازم . حمى ذاتى . حمى ربع . حمى ربطى . حمى رجعى . حمى زرد . حمى سدس . - حمى صفراوى : تب زردآبى . حمى ضميمه . حمى عرق گزى . حمى عفونى . حمى غب . حمى كرار . حمى كبد . - حمى مراجعه : تب مالت . حمى محرقه . - حمى مشاركه : كه دو تب با هم ظاهر شوند . حمى نائبه . حمى نفاسى . حمى وبائى . حمى ورمى . براى تفصيل اين اقسام ر . ك - : بحر الجواهر و مفردات ضرير انطاكى و ذخيرهء خوارزمشاهى . حَمِيت : ( ع . ص ) . استوار از هر چيز . ( منتهى الارب ) . بسيار شيرين : تمر حميت . ( منتهى الارب ) . شديد : غضب حميت . ( منتهى الارب ) .