صنعت آن : گل بنفشهء تازه يك رطل ؛ اصل السوس تراشيده يك اوقيه ؛ تخم خطمى ، كوكنار سفيد ، از هر يك ، پنج درم ؛ كتيرا ، بهدانه ، از هر يك ، سه درم ؛ مجموع را در چهار چند وزن ادويه ، آب بجوشانند تا به نصف رسد ، پس بمالند و بپالايند و سرد كنند و با يك من نبات سفيد به قوام آورند . مقدار شربت : هر روز پانزده درم آن را را با ماء الشعير صبح بياشامند و ده درم آن را شبانگاه با لعاب بزرقطونا بياشامند . شراب بنفسج ديگر : شوصه و ذات الجنب و ذات الصدر و سرفهء گرم و بيمارىهاى گرم را نافع باشد . صنعت آن : بنفشهء تازه ، يك صد درم ؛ بهدانه ، تخم خطمى ، صمغ عربى ، كتيرا ، مغز تخم خيارين ، از هر يك ، ده درم ؛ مجموع را در پنج رطل آب جوش دهند تا ثلث بماند ، صاف كنند و با يك من قند يا فانيذ به قوام آورند . مقدار شربت : شربتى هفت درم . « 1 » شربت حبّ الآس / شراب حبّ الآس / شراب آس / شربت مورد شراب حبّ الآس : نافع است ضعف معده را و لينت طبع را و مقوى است احشا را و قطع مىكند سيلان رطوبات را به سوى معده و امعا و حبس مىكند حيض را و صالح است از براى قروح عارضه در باطن بدن و سيلان رطوبات از رحم . صنعت آن : بگيرند عصارهء حبّ الآس را به اين قسم كه بجوشانند آن را تا پخته شود ، پس صاف نموده عشر آن عسل مصفّا داخل كرده طبخ دهند تا به قوام آيد . و بعضى مىگيرند عصارهء آن را بدين قِسم كه مىكوبند تازهء آن را و فشرده ، آب آن را مىگيرند و مىجوشانند تا غليظ شود و به ثلث رسد ، پس عسل مصفّا داخل كرده ، به قوام مىآورند . و بعضى مىگيرند حبّ الآس را و خشك مىكنند و مىكوبند و داخل مىكنند در

--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 578 .