خشكى ثفل و گاهى شياف متخذ از روغن منجمد با تلخ اقوا است از جميع شيافات ديگر و گاهى ساخته مىشود شياف از جندبيدستر و افيون متساوى ؛ نزد شدت وجع قولنج براى تسكين آن . و گاهى شيافات حارهء متخذهء از براى قولنج و تسخين از براى گرده ؛ از خرما و فانيذ و لبوب حاره و به زور سخنهء آنها مىسازند و گاهى شيافات قابضه پس بعضى از آنها استعمال كرده مىشود براى تقويت مقعده و معاى مستقيم براى امساك ثفل مانند شياف متخذ از بلوط و گلنار و اقاقيا و گزمازج و ذرت و برنج و صمغ عربى و بعضى از براى سحج و زحير مانند شياف متّخذ از اسفيداج و صمغ عربى و دم‌الاخوين و زعفران و كندر و مر مكى و حضض و گاهى داخل كرده مىشود در آن نزد شدت وجع ، اندك افيونى و بهتر آن است كه ريسمانى در وسط آن قرار دهند كه نزد تسكين وجع به زودى برآورند . و ببايد دانست كه شيافات مخدرهء افيونيه را حتى المقدور استعمال نبايد نمود ، جهت مضرت آنها به قوهء باه و نزد شدت حاجت بسيار دير نگذارند . و امّا شيافات مدرهء مفتحه افواه عروق ، پس آنها مانند شياف متخذهء از عرطنيثا و خربق ابيض و افربيون و فوتنج جبلى و سگبينج و امثال اينها است اجزا متساوى براى تشابه و تساوى قوت آنها در حدّت و منفعت در آنچه مطلوب است از آنها و با آب پياز بايد سرشته ، شياف سازند و بردارند . و امّا شيافات ماسكه و قابضهء افواه عروق و تسديد آنها ؛ پس آنها مانند شيافات متخذه از كحل و عفص و شب و اقاقيا و تنكار و جلنار و كندر ، اجزاء متساوى الوزن است مگر كندر كه به سبب گرمى ، آن را كمتر بايد نمايند ؛ كوفته ، بيخته با صمغ عربى سرشته ؛ شياف‌هاى كوچك سازند به مقدار هستهء سنجد . و هم‌چنين شيافات متخذه از براى قبل و فرازج معينه بر حمل ؛ از افاويه و طيوب و صموغ و غير اينها .