يا طلا مىفروشند و نوشته كه بايد با اوصاف مذكوره و رنگ آن بسيار كدر مايل به حمرت باشد و امّا آنچه بالفعل معمول است آن است كه مىگيرند چوب بشام و بسباسه و ميعه و روغن ترب ، اجزا مساوى و مىجوشانند مجموع را با ده وزن آن زيت و صاف نموده مىفروشند . نوع ديگر : شاخ و برگ و حب و عود بلسان را در آب جوشانيده و با روغن زيت ، مرتب نموده مىفروشند و مغشوش به اكثر ادهان مانند دهن حبة الخضراء و حنا و درخت مصطكى و سوسن و بان و بعضى به عسل و موم و روغن مورد و حنا و راتينج مىنمايند و نوع دوم بهترين ابدال دهن بلسان است . « 1 » روغن بنفشه / روغن بنفشه بادام طبيعت روغن بنفشه : سرد و تر است . خواص : منوم ، جهت جرب و حرارت جَسَد و خشكى دماغ و سرفه و نرم كردن اعصاب و مفاصل و حفظ صحت ناخن و مكرر آشاميدن آن بعد از تعريق در حمام جهت ضيق النفس ، و ضمادِ آن بر سينهء اطفال جهت سعال به نهايت مؤثر است ، و قطور آن در احليل جهت حرقة البول و حرارت مثانه ، و سعوط آن جهت درد سر حار و بىخوابى مفيد است . و بدلش : روغن نيلوفر است . و تدهين ناف به آن جهت رفع سعال مجرب است و چون اسفنج را يا پنبه را به روغن بنفشه آلوده كرده بر مقعده ضماد نمايند در تنويم عديل ندارد . صنعت آن : و طريق گرفتن روغن آن دو نوع است : يكى آن كه كنجد مقشر با گل تازهء آن و يا بادام مقشر را در كيسهء كرباسى كرده مكرر بمالند و خشك كنند و گل را تبديل نمايند تا مغز بادام يا كنجد رنگين شود به رنگ بنفشه پس آن را كوبيده روغن بگيرند .

--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 568 و 569 .