محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

165

خلاصة الحكمة ( فارسى )

ربّ آلو / ربّ اجاص طبيعت ربّ اجاص : سرد و تر . خواص : ملين طبع و مسكّن حرارت و تشنگى و تب‌هاى گرم صفراوى و التهاب مواد ، و در ساير آثار مثل آب اجاص است . صنعت آن : بگيرند آب آلوى تر و به آتشى بسيار ملايم بپزند تا به قوام آيد و احتياط كنند به وقت طبخ كه نسوزد و به كار برند ، و اگر قدرى شكر سفيد يا قند يا نبات داخل نمايند عند الطبخ ، بد نيست . « 1 » ربّ آلوبالو : ربّ آلوبالو : قاطع عطش و مسكن حدت و حرارت و ثوران صفراء و خون و غثيان و قىء صفراوى و اسهال و مقوى معده و كبد حار است . « 2 » صنعت آن : مانند ربّ غوره است . رب انار / رب انار حلو / رب رمان حلو ربّ رمان حلو : در افعال اقوا از آب انار شيرين است و ليكن مرخى معده و مصلحش مصطكى . « 3 » و با قوت قابضه و قليل الغذا و مولد خلط صالح و نفاخ و از اين جهت باعث نعوظ محرورين است و مدر بول و جالى و مفتح و ملين طبع و مورث تشنگى و خوردن آن بعد از طعام سبب انحدار آن و جهت تصفيهء روح كبدى و تقويت جگر و استسقاى لحمى و زقى و سوء القنية و يرقان و سپرز و خفقان و الم سينه و سرفهء حار و صاف كردن آواز و فربه كردن بدن و نفوذ فرمودن غذا و رفع جرب و حكه و نيكو كردن رنگ رخسار نافع و اكثار آن مفسد غذا و مرخى معده . « 4 »

--> ( 1 ) . مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 1 ، ص 183 . ( 2 ) . مخزن الادويه ، مادهء « قراصيا » . ( 3 ) . مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 2 ، ص 138 . ( 4 ) . همان ، ص 135 .