محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
154
خلاصة الحكمة ( فارسى )
صنعت آن : بگيرند برگ مورد يا حبّ الآس هر كدام كه باشد و با نيم وزن آملهء منقى يك هفته در آب برگ مورد تر بخيسانند ، پس روغن كنجد به وزن نقوع داخل كرده ، بجوشانند تا آب برود و روغن بماند ، صافى نموده در شيشه نگاه دارند و به كار برند . « 1 » دهن جوزبوا دهن جوزبوا : جهت تقويت اعصاب و ضعف آنها كه به سبب برودت و رطوبت باشد و وجع مفاصل بارد را نافع است تدهين به آن . صنعت آن : بگيرند جوزبوا هر قدر كه خواهند و بسيار نرم بكوبند و در آب بسيار نيكو جوش دهند و بگذارند تا خوب سرد شود ، روغنى كه بر بالاى آن بسته شده باشد بردارند و باز جوش دهند و همان قسم سرد نموده روغن را بردارند تا ديگر مطلق روغن در آن نماند و اين بهترين طريق اخذ روغن آن است ؛ خالص و بسيار برمىآيد بىمشقت . دهن جوزبوا ديگر : منقول از طب كيمياى براكلسوس ، نيك است از براى معده شرباً و طلاءً و مسكّن وجع قولنج و مثانه و مقوى مثانه است . صنعت آن : بگيرند جوزبوا هر قدر كه خواهند و بسيار نرم بسايند و در آب گرم يك شبانه روز بخيسانند و در جاى گرم نگاه دارند و به قرع و انبيق تقطير نمايند و دهن را از آب جدا نمايند و به كار برند و اگر دهنيت در جوز باقى باشد مرتبهء ثانى و ثالث ، در آب گرم بخيسانند و تقطير نمايند تا ديگر دهنيت در آن باقى نماند . « 2 » دهن حنا / روغن حنا / دهن گل حنا / دهن الفاغيه / دهن الحنا دهن الحنا : جهت اوجاع مفاصل و تمدد امتلائى و تقويت اعصاب و دراز كردن مو نافع . صنعت آن : بگيرند حنا را و در سايه خشك نموده در شش وزن آن ، آب خالص شيرين يك شبانه روز بخيسانند و بجوشانند تا به ربع رسد ، پس صاف نموده با روغن كنجد به وزن باقى مانده به آتش ملايم جوش دهند تا آب برود و روغن بماند و احتياط نمايند كه نسوزد و اگر رمقى از آب در آن بماند بهتر از سوختن آن است .
--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 138 . ( 2 ) . همان ، ص 729 .