محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

135

خلاصة الحكمة ( فارسى )

جوارش مقويه جوارش : كه مقوى قلب و كبد و معده است ، و تهبّج اطراف را نافع باشد ، و خفقان و وجع فؤاد را به اصلاح آورد و تفريح بخشد . صنعت آن : مرواريد ناسفته ، يشب سبز ، مصطكى ، طباشير سفيد ، آملهء منقى ، ابريشم مقرض ، صندل سفيد ، زنجبيل ، تخم خرفهء مقشر ، از هر يك ، سه مثقال ؛ پوست هليله ، عنبر اشهب ، سنبل الطيب ، سعد كوفى ، اذخر مكى ، ريوند چينى ، ربّ السوس ، ساذج ، تخم كشوث ، از هر يك ، دو مثقال ؛ عود قمارى خام ، پوست هليلهء زرد ، از هر يك ، سه مثقال ؛ ورق گل سرخ ، زرشك منقى ، از هر يك ، چهار مثقال ؛ زعفران ، ورق نقره ، از هر يك ، يك مثقال ؛ تخم خشخاش ، پنج مثقال ؛ تودرى سرخ ، تودرى زرد ، از هر يك ، دو مثقال و نيم ؛ ورق طلا نيم مثقال ؛ اجزا را كوفته ، بيخته ، صلايه كردنى را صلايه كرده ، و حل كردنى را حل كرده ، شراب سيب شيرين و شربت ترنج و شربت فواكهء شيرين و شربت فواكهء ترش ، از هر يك ، بيست و پنج مثقال ؛ قند سفيد به وزن مجموع ادويه ؛ گلاب پنجاه مثقال ؛ به قوام آورده به دستور مقرر جوارش سازند . « 1 » چلاو چلاو : كه به هندى « خشكه » نامند . خواص : بسيار سبك و لطيف و كثير الغذاء و زود هضم است . صنعتش : آن است كه بگيرند برنج را و نيكو شسته در آب بخيسانند به قدر دو سه ساعت و يا زياده كه اندك بخيسد ، پس از آب برآورده در آب گرمِ جوشان ريخته بپزند آن مقدار كه مغز برنج پخته شود ، پس آب آن را از پالايش مسى يا كرباس پاكيزه بگيرند و برنج را دم داده ، بخورند با پهتى و يا با يكى از بقليات و يا باقلا و يا با كباب ها و قورمه‌ها و امثال اينها و اگر اندكى روغن داغ كرده در زير آن چلاو بريزند و آب و نمك به قدر حاجت داخل نمايند در وقت دم دادن مىگردد الذّ . « 2 »

--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 664 . ( 2 ) . همان ، ج 2 ، ص 193 .