خواص آن را دريافته و به تجربه رسانيده « 1 » . » در ادامه ، عقيلى به چگونگى نگارش محتوايى آن اشاره مىكند و مىگويد : « اولًا اسم دوا را به قيد اعراب و بعضى لغات وارده در آن ذكر نمايد ، پس ماهيت و طبيعت و افعال و منافع و خواص آن بالعموم و الاجمال پس بالخصوص و التفصيل . و در اكثر مراعات به ترتيب امراض مختصه از فرق تا قدم نموده ، پس غير مختصه و خواص متعلقه بدان ، پس بيان مضار و اصلاح و دفع آن ، پس مقدار شربت و بدل آن را . و نيز اشاره به مركباتى كه آن دوا اصل و عمود است در آن و در قرابادين مجمع الجوامع ذكر يافته . و نيز ايمائى به ادويهء مجهولهء الماهيهء كرده شود و اصل معتمد بر هر دو اقوال صاحبان كتابى را شناسد كه آن دوا مخصوص به بلاد اوشان بوده ، يعنى در بلاد اوشان به هم رسيده و يا به نواح آن و اكثرى را خود ديده و شناخته ، ماهيّت و كيفيت و افعال و خواص آن را به تجربه رسانيده ، نوشته‌اند نه آنچه در بلدان ديگر و خود نديده و به محض تقليد و استماع به تحقيق نوشته‌اند . و براى آن كتاب مقدمه و خاتمه قرار داد و اسامى مختلفهء ادويه را چنان‌چه صاحبان كتب مذكوره در بين جابه جا ذكر نموده‌اند ، مذكور نكرد بلكه در آخر كتاب در ضمن ابواب و فصول آورد . و نيز جهت اتمام آن و آن كه در احتياج به ادويهء مركبه رجوع به كتاب ديگر ننمايند براى آن قرابادينى به ترتيب حروف تهجى ذكر نمود « 2 » . » مخزن الأدويه در ابتدا از يك مقدمه تشكيل شده است . اين مقدمه كه به ذكر كلياتى دربارهء استفاده از ادويه و خصوصيات كلى آن‌ها اشاره دارد ، مشتمل بر چهارده فصل است . پس از مقدمه ، عقيلى مفصل‌ترين بخش كتاب را در 28 باب ، يعنى به تعداد حروف الفباى عربى ، به نگارش درآورده است . هر باب به مقتضاى تعداد ادويه و نيز حروف دوم آنها به چندين فصل تقسيم شده است . عقيلى در خاتمه اين كتاب - كه 28 باب است - به ذكر اسامى ادويه مىپردازد كه در كتاب به صورت پراكنده نقل شده است . ابواب خاتمه نيز

--> ( 1 ) . مخزن الأدويه ، ص 2 و 3 . ( 2 ) . همان ، ص 3 .