پيشگفتار در عصر پيشرفت روزافزون علم و تكنولوژى ، دانسته‌هايى وجود دارد كه گذر زمان و كم لطفى انديشمندان ، آن‌ها را به بوته فراموشى سپرده است ؛ تا جايى كه گاه از آن‌ها به علوم غريبه تعبير مىشود و يا تنها در تاريخ علوم ، يادى از آن‌ها به ميان مىآيد ؛ هرچند ارزش آن‌ها قابل انكار و چشم‌پوشى نيست و انديشوران عصر رايانه نيز گاه به جمله‌اى از اين مزايا تصريح كرده‌اند . در اين نوشتار به حكم آن كه « ما لا يُدْرَكُ كُلُّه لا يُتْرَكُ كُلُّه » و : آب دريا را اگر نتوان كشيد * هم به قدر تشنگى بايد چشيد وظيفهء خود مىدانيم كه اشاره‌اى هرچند مختصر ، به يكى از اين دانش‌ها داشته باشيم كه ميراث انبياى الهى و حكماى فرزانه است و در پى آن نيز به بررسى يكى از پرچمداران اين قلمرو بپردازيم . طب سنتى ، كه گاه از آن به طب طبيعى و مزاجى و اخلاطى و يا گياه درمانى تعبير مىشود ، از جملهء علومى است كه علىرغم سرچشمه‌هاى زلال و سابقهء ديرينه و كوله‌بارى از تجربيات آموزنده ، در پشت پرده‌هاى سياه و شوم تكنولوژى جديد به دست فراموشى سپرده شده و گويى ارادهء نامبارك روزگار بر اين قرار گرفته است كه آن را به موزه‌ها بسپارد ؛ البته در اين ميانه ، گاه زمزمه‌هايى نه چندان انديشمندانه به گوش مىرسد ، ولى به سبب عدم استحكام شالوده‌هاى بنيادين و بىبرنامگىهايى - كه گاه به غلط ، روش نوين نيز شمرده مىشوند - در هياهوى تكنولوژى خاموش مىشود .