ملا محمد مهدى بن على نقى شريف

47

زاد المسافرين ( فارسى )

علامات غلبه صفرا چنان‌چه در صداع صفراوى مذكور شد ، موجود است . علاج : همان چيزى است كه در رمد دموى مذكور شد غير آنكه در دموى فصد را از جانب مخالف مىكنند و در صفراوى از طرف وجع ، زيرا كه در دموى غالبا محتاج به فصد ديگرى شود و آن فصد دوم را از طرف وجع بايد كرد و در صفراوى يك فصد كافى است و احتياج در آشاميدن مسهل در صفراوى بيشتر است . و همچنين احتياج بر مبردّات و اگر قرص بنفشه مسهل يافت شود و در رمد صفراوى به قدر دو مثقال ، يا شير خشت ده مثقال و آب گرم بعد از مسهلى كه در دموى مذكور شد مناسب است . صفت قرص بنفشه اين است : گل بنفشه ، ده مثقال ؛ ورق گل سرخ ، پنج مثقال ؛ ربّ السوس ، كتيرا از هريك ، دو مثقال ؛ تربد با روغن بادام چرب كرده و پوست آن را تراشيده ، پنج مثقال و سقمونيا كه در ميان به گذاشته و به خمير جو در زير خاكستر گرم يا آتش ملايم گذارده باشند تا به حدى كه پخته شده باشد ، پس سقمونيا را بر آورده باشند كه آن را سقمونياى مشوى گويند ، سه مثقال ؛ اجزاء را كوبيده ، قرص سازند و ساير تدابير به نحوى است كه در دموى مذكور شد . و اگر سبب رمد بلغم باشد ، علامتش شدت ورم است با كمى سرخى و بسيارى چرك و ريختن آب و چسبيدن پلك‌ها در وقت خواب و سنگينى و ساير علامات غلبه بلغم باشد كه در صداع بلغمى مذكور شد و نبودن علامات دموى و صفراوى . و علاجش خوردن اطريفل صغير است با ايارج فيقرا به دستورى كه در صداع بلغمى مذكور شد با حبّ شبيار به همان دستور . و بسا باشد كه محتاج به يك فصد باشد ، يك فصد قيفال بكند و حلبه را نصف روز در آب خيسانيده و خوب بشويند و با ده برابر آن ، آب صاف بجوشانند تا به نصف برسد و صاف