خون را تباه كند ، پس بهترين طعام و شراب در وى سرد و تر باشد تا با خشكى و تيزى صفراى سوخته برابرى كند و خون را به صلاح آرد ؛ چون كشكاب و لعاب را به آب غوره يا آب انار ترش و مانند آن آميخته بايد داد كه استعمال العبه و كشكاب و آب تربز و آب خرفه و آب كدو و امثال آن بىحموضات ضرر دارد . امّا اگر در حلق درشتى بود ، حموضات نبايد داد و پوست جو با جلاب بايد فرمود . و باقى تدابير همان است كه در آبله گفته شد . [ 1425 ] بدانند كه ترنجبين در حصبه منع كرده‌اند و گفته‌اند كه مضرت او در حصبه چون مضرت عسل است محرور را و تاسه و غثيان و بىقرارى مىفزايد . و كذلك بنفشه و آب لبلاب در حصبه ندهند كه غثيان و تاسه مىآرد . [ 1426 ] فايده : اندر احتياط اصحا كه از ابتلاى اين مرض محفوظ مانند و اگر برآيد كمتر باشد : هرگاه آثار ظهور آبله در فصل‌هاى سال دريابند ، جوانان را كه چهارده ساله باشند و آبله برنيامده باشد فصد كنند و آن را كه كم از دوازده ساله باشد حجامت نمايند يا ارسال زالو فرمايند و هرچه در باب احتياط كردن از و با گفته شد به عمل آرد . و بدانند كه طعام سرد بالقوّه و شربت‌هاى خشك چون شربت عنّاب و سكنجبين و جز آن و اسبغول و شكر و مانند آن و شراب كدو و سفوف طباشير و قرص كافور و غير آن خوردن نفع تمام دارد . و در آب سرد نشستن و بدان غسل كردن سودمند است . لازم است كه درين ايّام ، كودكان و جوانان جدرى و حصبه نابرآورده را از شير و شيرينى و گوشت و بادنجان و جز آن از اطعمهء گرم و فواكه هرچه گرم و خون‌افزا بود خاصه از خرما و خربزه و عسل و انجير و انگور منع نمايند . و كذلك از تعب و رياضت و جماع و ملاقات حرارت آفتاب و آتش و غبار و خوردن آب‌هاى ايستاده احتراز فرمايند . و به آب فواكه طبع را نرم كنند گاه‌گاه و قبض طبع روا ندارند و بقول سرد و حموضات نفع دارد و گوشت بىامتزاج ترشى و تره نبايد خورد . [ 1427 ] فايده : بسيار باشد كه چون آبله برآيد ، خودبه‌خود نغز شود [ يعنى بهبود يابد ] و حاجت به پزانيدن آبله و خشك كردن او و تدبير خشك‌ريشه نيفتد و گاه بود كه بدين تدبيرها حاجت آيد . و تدبير پزانيدن و خشك كردن و خشك‌ريشه زايل ساختن مع تدبير زوال نشان آبله ، در مقالهء جدرى و حصبه گفته خواهد شد در باب ضبط امراض ظاهريه ان شاء اللّه تعالى .