[ 1217 ] فصل [ هشتم ] : اندر فريسموس « 1 » اين ، اندر يونانى نام لعبتى [ يعنى عروسكى ] است قايم الذّكر كه اهل روم در عروس به او لعبت كنند و لهذا علّتى كه قضيب پيوسته به دو قايم بود و متواتر ، بدين نام مسمّى شده [ است ] . و علّت مذكور ، گاه باشد كه به آرزوى جماع باشد و گاه باشد كه بدون شهوت بود و گاه باشد كه روز به روز افزون‌تر شود قضيب در طول و عظم . و اين مرض را زود تدارك كنند تا مودّى به ورم گرم نشود و به سبب شدت مشاركت به دماغ و دل موجب هلاك نگردد ؛ خاصه اگر نامى [ يعنى رشد آن روزافزون ] باشد . و سبب اين مرض ، ريح غليظ است كه در اعضاى جماع بسيار شود و در مجارى قضيب درآيد و از كثرت غلظ تحليل نيابد . علاج : اگر فريسموس با حرارت و غلبه خون بود ، فصد كنند و تقليل غذا نمايند و بر پشت و عانه ، صفايح أسرب [ يعنى صفحات سربى ] بندند . و ادويهء سرد مجفف منى كه در كثرت شهوت و سيلان منى گفته شد بنوشند . و اگر [ با ] برودت بود و رنگ منى سپيد باشد و قوام او رقيق ، قىء كنند به مخرجات بلغم و چيزهاى بادشكن چون روغن سداب و مانند آن بر پشت و عانه بمالند و همهء آنچه براى سيلان كه از رطوبت بلغمى بود و گفته شد به كار برند و از اسهال احتراز نمايند كه در آن ايمن نتوان بود از آنكه ماده به اسفل ريزد و مزيد سبب گردد . فايده : آنجا كه ريح در نفس قضيب بود ، نعوظ مع الاختلاج باشد . و آنجا كه در عروق و مجارى بود ، با نعوظ اختلاج نباشد . بدان كه گاه باشد كه بسيارى منى در اوعيه به سبب ترك جماع مدتى باعث انعاظ شديد گردد و تدبير او همان است كه در كثرت شهوت گفته شد و به حسب حال به كار برند .

--> ( 1 ) . قاموس القانون : Priapism ; persistent abnormal erection of the penis usually - without sexual desire - .