[ 1288 ] فايده : روشى در فهم نوع مادهء غالب بر رحم به كمك پنبه . [ 1289 ] فصل پنجم : در زخم و جراحت رحم . [ 1290 ] فايده : نوعى شياف در تسكين دردهاى رحم . [ 1291 ] فصل ششم : در شقاق رحم ؛ يعنى تركيدگى آن . [ 1292 ] فايده : تدبير پارگىهاى هنگام ازلهء بكارت . [ 1293 ] فصل هفتم : در حكه و خارش رحم ؛ كه از خلط حادّ صفراوى يا مالح بورقى يا اكّال سوداوى است . [ 1294 ] فصل هشتم : در بواسير الرحم ؛ كه برآمدگىهاى در گردن رحم از خلط سوداوى است . [ 1295 ] فصل نهم : در بثور رحم ؛ كه اورام ريز رحم است . [ 1296 ] فصل دهم : در ثآليل رحم ؛ كه اورام ريز سفت در رحم است . [ 1297 ] فصل يازدهم : در ناصور رحم ؛ يعنى زخم كهنهء رحم . [ 1298 ] فصل دوازدهم : در سيلان رحم ؛ يعنى پيوسته از رحم رطوبات برآيد . [ 1299 ] فصل سيزدهم : در احتباس خون حيض ؛ به سبب كم‌خونى يا غلظت خون ، يا بند شدن دهانهء رگ‌هاى رحم ، يا ورم رحم ، يا زخم‌هاى بهبود يافته ، يا بسته بودن ورودى فرج ، يا چاقى زياد و يا ميل رحم به يك طرف كه باعث بسته شدن مسير مىشوند . [ 1300 ] فايده : سوء مزاج رحم ، در تمام بدن اثر مىنهد . [ 1301 ] تبصره : امراضى كه احتباس حيض ايجاد مىشود . [ 1302 ] فصل چهاردهم : در رتق ؛ يعنى چيزى زايد چون عضله يا پرده‌يى در مسير فرج ايجاد راه بندان كند . [ 1303 ] نكته : امكان بزرگ شدن اطراف فرج در زن كه او را « بظرا » نامند . [ 1304 ] فصل پانزدهم : در نتوّ الرحم ( قرن - عقل ) ؛ يعنى خروج رحم . [ 1305 ] انتباه : فرق مشميه و رحم . [ 1306 ] فايده : بوهاى بد در اين مرض بسيار مضر است ؛ چون رحم به بوى خوش رغبت دارد . [ 1307 ] فصل شانزدهم : در ميلان الرّحم ؛ يعنى كج شدن آن . [ 1308 ] فصل هفدهم : در اورام رحم ؛ كه گرم يا سرد يا سوداوى است . [ 1309 ] فايده : در گشودن ورم رحم ، امكان ميل ماده به مثانه يا روده‌ها بوده كه بايد آن را بازگردانيد . [ 1310 ] فصل هجدهم : در سرطان رحم . [ 1311 ] فصل نوزدهم : در دبيلهء رحم ؛ كه ورم گرم رحم است كه پخته شود اما سرباز نكند . [ 1312 ] فصل بيستم : در اختناق رحم ؛ كه عوارضى چون صرع دارد و فقط كف در دهان نمىآيد .