محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )
293
تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )
پس بگذارند تا سرد شود و پوست انار و آملهء مقشّر و هليلهء سياه ، از هر يك سى ، كوفته و بيخته و اضافه نمايند و در شيشه كرده ، سه ماه در سرگين اسب دفن كنند ، پس موى را به آب ليمو شسته و خضاب كنند . [ 815 ] خضاب ديگر : ايضا منقول از حكماى هند كه مدعى آنند كه تا هفت سال اثر او باقى است : كلاه بادنجان ، پنج درهم ؛ ريشهء درخت انار ، پنج درهم ؛ توبال نحاس ، سه درهم ؛ هليلهء سياه و زيبق ، هر يك ، يك درهم ؛ مازوى سبز ، سه عدد ؛ نخود سياهِ پوست دار ، هفت عدد ، كوبيده و بيخته ، با سه قاشق سركه و روغن كنجد سياه سرشته ، در ظرف آهنى كرده ، چهل روز در ته آب دفن كنند ، پس استعمال نمايند . [ 816 ] خضاب ديگر : ايضا منقول است از حكماى هند كه تا شش ماه باقى است : نار جيل را سوراخ كرده ، مغز او را بيرون آورده ، هر هفده درهم او را با دو درهم برادهء آهن و يك درهم بوره نرم كوبيده در ميان نارجيل كنند و سوراخ او را با همان پارهاى كه از او برداشته مسدود نموده ، به گل حكمت گرفته ، يك ساعت در تنور بگذارند به حدى كه به سوختن نرسد ، پس روغن كه در او جمع شده باشد استعمال نمايند . [ 817 ] خضاب ديگر : منقول از حاوى كبير كه تصريح نموده كه تا شش ماه اثر او باقى است و مجرب دانسته : و سمهء تازهء بسيار رنگين را نرم سائيده ، از حرير بيخته ، به ازاء هر بيست مثقال او دو مثقال ملح اندرانى و يك درهم زاج سياه داخل كرده ، با سركه خمير نموده ، يك ماه در آفتاب بگذارند ، پس به قدر ربع او خطمى در وقت استعمال اضافه نموده ، به آب سرشته خضاب كنند و ساعتى در حمام گرم مكث نمايند . [ 818 ] خضاب ديگر : به دستور منقول از حاوى كبير كه عجيب تر دانسته است : برگ حنا و برگ وسمه را جدا گانه در آب خيسانيده ، در آفتاب بگذارند ، پس صاف نموده ، تا سه بار تجديد نمايند تا آبها بسيار رنگين شود و برادهء آهن را در سركه كرده ، در آفتاب بگذارند تا به غايت سياه گردد و مازوى سبز را نرم سائيده ، در آب خيسانند و به دستور ، در آفتاب گذارند تا به غايت غليظ گردد و مرداسنگ و آهك را بالمناصفة نرم سائيده ، با آب در آفتاب بگذارند به حدى كه چون پر سفيد مرغ را بر آن فرو برند موى او را سياه كند و اين بعد از ادخال مرداسنگ و آهك مىشود ، پس بگيرند از آب حنا و آب وسمه و آب مرداسنگ و آهك ، از هر يك جزء ؛ از آب مازو و سركهء آهن خيسانيده ، از هر يك ربع