محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )

27

تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )

جوزه ملكيّه : شش درخمى است . بندقه : يك درهم و نزد بعضى يك مثقال . ملعقه : در ادويه ، مراد يك مثقال است در عسل ، چهار مثقال . سامونا : به سين مهمله ، يك غراما و نيم است . اويفوس و اودويه : يك اوقيه‌اند . قياساواون : هفت مثقال است . فلجيارين : به قول « ديسقوريدوس » يك درخمى و نيم است . بردار : مانند ملعقه ، از عسل ، چهار مثقال است و از ادويه ، يك مثقال . بردار صغير : يك درهم است . جرجير : به جيم وراء مهمله ، دو ثلثِ مثقال است و نزد بعضى يك ثلث . حاماى صغير : به حاى مهمله ، دو مثقال است . حاماى كبير : سه مثقال است . حِمَّصه : سه درهم است . حزمه : به حاء مهمله و زاى معجمه ، قريب به شش مثقال است و گويند قدرى است كه كف دست را مملو سازد . خرما : به خاء معجمه ، يك دانگ و نيم مثقال است . دينار : يك مثقال و ثلث است . كف : شش مثقال است و آن را قبضه نيز گويند . يمنينا : سه ربع اوقيه است . وسيعون : دو مثقال و نيم است . اوقيه : كه وقيه نيز گويند ، هفت مثقال و نيم است . استار : چهار مثقال و نيم است و نزد قليلى چهار مثقال و خجندى گويد حذاق اطبّا چهار مثقال دانسته‌اند . ناطل و نيطل : دو استار است و نزد خجندى دو اوقيه و در مفتاح الطب ، هفت مثقال . سكرچه : از مطلق او مراد ، شش استار و چهار دانگ استار است . سكرچهء كبيره : نه اوقيه است .