و بعد از آن ساير ادويه را مخلوط نمايند . [ 581 ] مرهم النخل : به نون و خاء معجمه و به حاء مهمله نيز خوانده مىشود و هر يك را وجه تسميه‌اى گفته‌اند ؛ چه يكى به معنى تحريك مواد به جهت دفع از مسالك است چنان كه از پرويزن مشاهده مىگردد و ثانى به معنى اخذ عطاياى كثيره است به سبب استشفاى باد از تأليف « جالينوس » و عظيم النفع است و به جهت جبر كسر و اصلاح عصب و كوفتگى عضل و استخوان و التحام جراحت و تحليل اورام و رفع جرب متقرح و حكهء رطوبى و نمله و جمره و آكله ، مفيد است : يك اوقيه مرداسنگ را با قدرى سركه آن مقدار كه سائيده شود بسايند و در آفتاب گذارند تا چهار اوقيه را جذب كند ، پس به دو اوقيه روغن زيتون تسقيه كنند و دو اوقيه پيهء گاو صاف و ربع اوقيه قلقطار را اضافه نموده ، بر روى آتش نرم بر هم زنند تا منعقد گردد . [ 582 ] مرهم الخل : كه مرهم اسود نامند . جهت شقاق و حكهء رطوبى و قرحهء رطبه و داء الثعلب و سعفه ، نافع است : سركهء كهنه و روغن زيتون ، بالسوية ؛ مرداسنگ مسحوق ، ربع روغن ، به آتش نرم بجوشانند و پيوسته بر هم زنند كه مرداسنگ رسوب نكند تا منعقد گردد . [ 583 ] مرهم زنجار : جهت اسقاط بواسير و تجفيف قروح و رويانيدن گوشت جراحات و بردن گوشت زياد و رفع عفونات و مواد فاسده ، بالكلية مفيد است : موم ، زفت ، ده ؛ اشق محلول به آب سداب و سركه و روغن زيتون ، چهل و هشت ، درهم ، به آتش نرم مجموع راحل كنند و زنجار ، چهار و انزروت سه ، و راتيانج ، دو و نيم اضافه نمايند . [ 584 ] مرهم داخليون : به لغت سريانى به معنى لعابى و از تأليف « بقراط » است . جهت اورام حارّه و اوجاع شديد و تعقد عصب و خراج و صلابات ، به غايت مفيد است : چهار اوقيه مردارسنگ مسحوق را با يك رطل و نيم روغن زيتون به آتش نرم حل كنند و تخم خطمى و بزرقطونا و تخم مرو و حلبه و تخم كتان هر يك سه مثقال جداگانه خيسانيده ، لعاب هر يك را بگيرند و از مجموع به قدر چهار اوقيه بالسوية اندك اندك تسقيه كنند و بجوشانند تا منعقد گردد . و هرگاه زفت و خاكستر چوب رز و مر صاف ، پنج درهم و صديد الحديد ، يك مثقال