محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )

201

تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )

سازند به او قشر كندرى كه يك شبانه روز در سركه خيسانيده و بعد از آن بيرون آورده و خشك كرده باشند ؛ طباشير ، چهار درهم ؛ گشنيز خشك ، سه درهم ؛ شربتش يك مثقال با ميبهء ساده يا آب [ سرد ] صبح و شام ميل نمايند . [ 318 ] سفوف سنا : جهت عرق النسا از مجربات قدماء . صفت آن : سناء مكى ، ده درهم ؛ سورنجان ، پنج درهم ؛ شيطرج هندى ، سه درهم ؛ زعفران ، نيم درهم . قدر شربت ، سه درهم با سه درهم شكر . [ 319 ] سفوف : كه منى بسيار آورد و تقويت اعضاى رئيسه مىكند و فوايد بسيار دارد . صفت آن : عنبر اشهب و بنفشهء خشك ، دو جزء ؛ كتيرا و تخم خرفه ، نيم جزء ، مجموع را در يك روز به سه مرتبه تناول نمايند ، بسيار نافع و مجرب است . [ 320 ] سفوف : جهت اسهال خون و بلغم دار . صفت آن : طباشير ، نشاسته ، صمغ عربى ، گلنار و گل سرخ ، از هر كدام پنج ؛ روناس ، دو ؛ زعفران ، يك . دو مثقال با رب به بنوشند و اگر قرص كنند بهتر است . [ 321 ] سفوف : تأليف حقير جهت تب دق و سل و سرفه كه با تب باشد و جهت لينت طبع و منع نزلات حارّه مجرب است . و قدر شربتش دو مثقال تا سه مثقال . صفت آن : باقلى ، هفت درهم ؛ كتيرا ، نشاسته ، صمغ عربى ، تخم خطمى ، مغز تخم كدو ، مغز هندوانه ، رب سوس ، از هر يك چهار ؛ خشخاش سفيد ، ده ؛ مغز دانهء به ، چهار ؛ مغز بادام ، دو ؛ طباشير ، چهار ؛ مغز تخم خيار ، چهار ؛ سرطان محرق ، ده ؛ عصاره لحية التيس ، چهار ؛ گلنار ، دو ؛ اقاقيا ، دو ؛ گل ارمنى ، چهار . [ 322 ] سفوف نانخواه : از مجربات حقير جهت رياح و درد معده و سپرز و تقويت هاضمه و رفع وخز و نخس بخارات به غايت نافع است . صفت آن : نانخواه و تخم كرفس ، بالسوية با مثل آن قند سفوف كنند . [ 323 ] سفوف قابض : كه مكرر حقير تجربه نموده جهت اسهال مرارى و مغص و اسهال دموى بهترين ادويه است . صفت آن : صمغ عربى را هر روز سه مثقال سائيده بنوشند تا سه روز و زياده بر آن و اگر با اسهالْ سدّه نباشد ، آشاميدن پوست خشخاش كه مثل غبار سائيده باشند از يك مثقال تا دو مثقال از مجربات است و اگر با صمغ ممزوج كنند به دستور .