محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )
184
تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )
شود به جگر و سپرز . صفت آن : ريوند چينى ، [ شش درهم ] ؛ فوه ، عيدان البلسان و لك منقّى [ از هر يك سه درهم ] ؛ تخم كرفس ، انيسون و عصارهء غافث ، يك درهم با آب قرص ساخته ، استعمال نمايند . [ 233 ] قرص غافث : مجرب است جهت شطر الغب و تبهاى كهنه . صفت آن : گل سرخ ، پنج درهم ؛ سنبل الطيب ، دو درهم ؛ طباشير ، دو درهم ؛ عصارهء غافث شش درهم به آب قرص سازند به قدر درهمى ميل نمايند . [ 234 ] قرص البسد : جهت اسهال دموى و قذف خون نافع است . صفت آن : بسد ، پنج درهم ؛ كندر ، اقاقيا و جلنار ، هريك چهار درهم ؛ صمغ عربى ، يك درهم ؛ دارچينى ، نيم درهم ، با سفيدهء تخم مرغ به قدر درهمى قرص سازند . [ 235 ] قرص طحال : گويند بسيار مجرب است . صفت آن : بيخ سوسنِ آسمانجونى ، چهار درهم ؛ فلفل ابيض ، سنبل و اشق ، دو درهم ، اشق را در سركه خيساينده ، به قدر مثقالى قرص سازند . [ 236 ] قرص كافور : جهت تبهاى محترقه و تشنگى و تب دق و خفقان . صفت آن : گل سرخ ، شش درهم ؛ طباشير ، صمغ عربى و كتيرا ، چهار درهم ؛ تخم كدو ، تخم خيار ، تخم خرفه و اصل السوس ، از هر كدام هشت درهم ؛ نشاسته ، سه درهم ؛ كافور ، نيم درهم ؛ زعفران يك درهم ، به لعاب بزرقطونا به قدر درهمى قرص ساخته ، با آب انار ميخوش استعمال نمايند . [ 237 ] قرص مثلث : جهت صداع حارّ و اورام حارّه ، ضماد او نافع است . صفت آن : مر صاف ، افيون ، لادن و كافور ، از هر يك پنج درهم ؛ كندر ، انزروت ، را مك و گل ارمنى ، ده درهم ؛ قرنيا ، دو درهم ، به گلاب قرص ساخته ، با سركه حل نموده ، به پيشانى طلا نمايند . [ 238 ] قرص مثلث معمول : زعفران ، افيون ، مر صاف ، بزر البنج و بيخ لفّاح ، بالسوية با آب كاهو قرصهاى مثلث بسازند كه مشابه قرصها خوردنى نباشد و با سركه و آب گشنيز و امثال آن بر اورام حارّه و صداع حارّ طلا كنند و در صداع بارد با آب حنا و آب نمك و مرزنجوش و امثال آن .