قاسم بن يوسف ابو نصرى هروى
252
ارشاد الزراعه ( فارسى )
روشن سازند و چون طبق گرم شود گلاب از آبفت گذشته به تك طشت مىرود و اين گلاب نيز خوشبوى و خوشطعم باشد اما هيزم در ميان طبق نسوزند كه گلاب وى دودك مىشود . نوع چهارم - گلاب مكرر است كه گلاب را عوض آب در ديگ كرده گل را بر بالاى وى ريزند آتش تيز نكنند كه گلاب وى بدستور گلاب ترمذى بيرون آيد و گلابى كه بدين دستور گيرند بغايت خوشبوى و خوشطعم آيد . عرق بيدمشك بدستور گلابداشى و ترمذى حاصل مىشود و محافظت وى به همان طريق است . گل قند اما آنچه به قند سازند ، يك من قند را ريزه ساخته با چهارده استار گل تازه كه قيمه نموده باشند برهم ماليده چهل روز در آفتاب گذارند و در هر چهار روز گلاب بر وى ريخته لت كنند كه خوب مىشود و اطباء گويند كه نيم من مناسب است و اگر گل خشك باشد پنج استار را بكوبند يا بدست بمالند بگلاب نم كرده نزديك به دو ساعت گذارند و بشيره يك من قند دو سه جوش بدهند . و اما آنچه به شكر سازند يك من شكر را نيم من آب اضافه كرده جوشانند و بعد از آن پنج استار شير را با پنج استار آب اندكاندك بر روى جوشيدهء ديگ افشانند كه از جوش تند افتد بعد از آن آهسته آتش كرده چون نزديك به جوش درآيد باز شير بر وى افشانند و درد و لاى سياه كه بر بالا آورد بردارند و چون كف سفيد ظاهر شود ديگ را از سربار برداشته شيره را در كرباس ريخته صاف سازند و درد وى را جدا سازند و باز شيره را بر سر آتش نهاده جوش دهند كه قوام پيدا كند و اگر شير نباشد سفيده تخممرغ را آب اضافه كرده در ديگ ريزند و در آب گرم نريزند كه مىبندد و شيره صاف نمىشود و بدستور قند چهارده استار گل قيمه كرده به همان دستور محافظت نمايند .