محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود
571
تحفه خانى ( فارسى )
خلط كرده و نيك برهم زده بر آن نهند و چنين گفتهاند كه اصحاب وجع المفاصل را خوردن گوشت حمار وحشى كه مراد گورخر است بسيار نافع است و آن را بنخود سياه گفتهاند كه بايد پخت و اگر نخود سياه موجود نهشود و نخودى كه مىباشد بايد پخت و يا هر دو دست و هر دو پا كه دردمند است در آبى كه بابونه و شبت و اكليل الملك و باديان در آن طبخ كرده باشند و نيمگرم باشد در آن بايد غوطه داد و مدّتى در آن بايد گذاشت و اگر چنانچه به قوت تر بايد مثل حاشا و برنجاشف و برگ غار و نمّام و شاهاسفرم كه مراد ريحان است در آن مطبوخ زياده بايد كرد و موضع معقود را دايم بروغن پيه بط و مغز استخوان ساق گاؤ كه در روغن كنجد او را گداخته باشند چرب بايد كرد و صاحب اين علت از چيزهاى ترش و دوغ و جغرات و شير و ميوههاى تر و جماع و از امتلاى طعام و در آب سرد درآمدن و شب طعام خوردن حذر كردن واجب داند و مىبايد بتكرار قى كردن را بر خود لازم داند و درين ملازمت و مداومت را ترك نكند و اللّه اعلم باب رابع در امراض عامّه و مراد بامراض عامّه امراضى است كه خصوصيت بعضوى دون عضوى ندارد و اين عموم دو اعتبار دارد يكى آنكه در حين واحد جميع اعضا را شامل باشد مثل حميات و استسقا و ديگرى آنكه در هر عضوى كه خواهد حادث شود مثل بثرات و دماميل و حصبه و جدرى و در عموم نيز هر دو شق مذكور معتبرست و اين باب نيز مشتمل بر مقالاتست .