از هريك ده درم مجموع ادويه نيك كوفته و پيخته و به آب خمير كرده قرصها بايد ساخت و مقدار خوردن در آن مرض بوقت حاجت يك مثقال است در شربت سيب ده درم . [ 156 ] مقاله در بيان ذات الجنب كه مراد به اين علت ورم حادث در غشا و رده مستطبن است مر اضلاع و حجاب را و اين دو قسم است زيرا كه حدوث ورم و يا در جانب چپ است و يا در جانب راست و آنكه در جانب چپ حادث شود اشد است از روى خطر زيرا كه قريبست بدل و بحسب امراض هم عظيم است و در هر دو خطر است و علامت او تپ تيز دايمى است و درد شديد بيقرار و ضربانه و جستن در موضع الم و اندوه و عطش و سوزاك ضيق نفس و نفس زدن متواتر نبض صلب سريع منشارى و زردى رنگ بول و يا سرخى آن و غلظ بول و گاه حدوث اختلاط عقل كه مراد پريشانى اوست و سرفه و با نفث و بلغم سرخ مبنى از خون و علاج اگر در روز اول و ثانى و ثالث معالج را اطلاع شود فصد است از قيفال از جانب مخالف يعنى اگر ورم در جانب چپ باشد از دست راست و اگر جانب راست باشد از دست چپ بايد فصد كرد و خون بحسب قوّت و طاقت بايد اخراج كرد مزاج قوى باشد و شخص ضعيف و نحيف باشد و فصل بهار باشد و خون مقدار يك رطل كه نود مثقال بايد گرفت و اگر ضعيف و نحيف باشد زياده بر چهل مثقال مجوز نيست اخراج خون و اين تدبير در صورتيست كه ورم دموى باشد و جلاب هر صباح از بنفشه تر يا خشك و نيلوفر از هريك سه درم و از سپستان و عناب