به آب فواكه و يا بمطبوخ فواكه و اگر حدوث دوار بشركت معده باشد علامت آن غثيان است و تهوع و آروق بدوام و سوئى استمرا كه مراد به آن بد گذرانيدن معده است غذا را و سابقه تخمه و ضعف معده و اختلاف حال دوار در شدت و سكون و علاج تنقيه معده است از اخلاط فاسده بقى و تدابير كه موجب جودت قوت هاضمه باشد و اصلاح حال معده و تقويت او و تنقيه او بحبوب و معاجين نافعه ملينه مقويه مثل معجون خيارشنبر و جوارشان مثل گوارش سفرجلى و گوارش مصطگى و گوارش عود كه دو مقوى معده‌اند و از گوارشات مقوى معده كه موجب جودت هضم باشد مثل گوارش مصطگى و گوارش عود و عنبر و آشاميدن گلقند ده درم و يا دو درم باديان اگر چنانچه تشخيص خلط بارد در معده كرده باشند و حل و تليين طبيعت بحقنه حاره تا جذب مواد بجانب اسفل كند و اين حقنه كه مذكور مىگردد نافع است اجزا و تركيب آن سناى مكى هفت درم قنطوريون دقيق كه مراد به آن تخم و گياه جاروب خاتنگ است سه درم تخم زعير و تخم حلبه و گل خطمى و سبوس گندم و جو كشك كرده و بنفشه خشك و گل سرخ از هريك يك كف متوسط مجموع ادويه در سه رطل آب بايد جوشيد تا يك رطل بماند از كرپاس گذرانيده صافى ساخته نمك طعام يك درم و روغن كنجد ده درم و ابكامه ده درم و بوره ارمنى نيم درم مجموع با مطبوخ نيك خلط كرده در محقنه كه آلت اين عمل است نيم‌گرم بسه دفعه ريخته در يك روز اگر تابستان باشد صباح تا پگاه و اگر زمستان باشد بوقت نيم روز نيم‌گرم در خانه گرم بايد عمل كرد و بيشتر از عمل اختيار شورباى مزوّره پرهيز بايد كرد و با شيرنى كه مقوى معده باشد بايد خوردن تا عمل بر خلاى معده واقع نشود و يا تنقيه معده به اين مقئ كه مذكور مىگردد بايد كرد ترب يا ورق بايد كوفت