عماد الدين محمود بن مسعود شيرازى
111
رساله افيونيه ( فارسى )
فصل سوم در ذكر خواصّ چهل گانهءبرشعثا « 1 » از خط ابن هبل به عربى آورده كه چهل مرض را فايده دهد غير آنچه معالج در آن به حسب طبيعت خود ( در آن ) « 2 » تصرّف كند به توفيق خالق عزّ و جلّ . خاصيّت اوّل : آن است كه جهت ذات الجنب ، يك مثقال در سه روز ، هر روز دو دانگ با پانزده درهم شيرهء تخم خرفه و خيار به شربت صندل بدهند « 3 » . خاصيّت دوم : آن است كه جهت ايلاوس كه قولنج « 4 » مستعاذ منه است و آن قولنجى بوده كه « 5 » اصعب انواع قولنج است و در آن نعوذ باللّه منه « 6 » رجيع به قى بيرون مىآيد ، سه روز برشعثا را به آبى كه انجير زرد در آن خيسانيده باشند دو اوقيه ، بسفايج فستقى ، بنفشه از هر يك پنج درم ، پوست هليلهء زرد ، پوست هليلهء كابلى ، پوست هليلهء سياه ، از هريك سه درم ، مغز تخم كفاله چهار درم . مجموع را در سه رطل آب بجوشانند « 7 » تا به يك رطل آيد و در آن دو اوقيه فلوس خيار شنبر منقّى از قشر و حبّ ، حل كنند و بعد از آنكه فاتر شود با « 8 » يك مثقال برشعثا بدهند ، و آنچه مذكور شد در بسيارى از نسخهها به اين طريق « 9 » است كه منقول شد كه اوّل ، نقوع گفته « 10 » و آخر مطبوخ آورده . خاصيّت سوم : از براى وجع خصيتين ، ده قيراط « 11 » برشعثا هر روز دو قيراط در نيم رطل مغلى عناب و آلو و انجير از هريك دو اوقيه ، اگير « 1 » ربّ السوس تخم كاهو از هريك ، يك درم در يك رطل و نيم آب بپزد تا به ثلث باز آيد .
--> ( 1 ) . ل و آ : در ذكر خواصّ و يگانه برش عثا ( 2 ) . ل و آ ( 3 ) . ل و آ : اول آن است كه جهت ذات الجنب يك مثقال در سه روز كل يوم دو دانگ مع پانزده درهم شيرهء تخم خرفه و خيار و شربت صندل ( 4 ) . ل و آ : آن ( 5 ) . ل و آ : - كه ( 6 ) . ل و آ : منها ( 7 ) . ل و آ : بپزند ( 8 ) . ل و آ : تا ( 9 ) . ل : بدين طور ( 10 ) . ل : كنند ( 11 ) . ل و آ : - ده قيراط