علي بن حسين انصارى شيرازى
46
اختيارات بديعى ( قسمت مفردات ) ( فارسى )
انگليسى SARCOCOLA فرانسه LA SARCOCOLLE انبلهء سود جدوار است و گفته شود اناليقى انجره است و گفته شود انجوح عود است و گفته شود انفحه بپارسى پنيرمايه گويند و طبيعت مجموع پنير مايها ( مايهها ) گرم و خشك است و ملطف و محلل و در مجموع ترياقيه است و مفصل گفته شود در مخزن الادويه مىنويسد : انفحه بكسر همزه و فتح فا به فارسى پنيرمايه و بهندى چاك و جسته بضم جيم گويند و آن معدهء حيوانات شيرخوارهء بسيار صغير است قريب به ولادت خواه تازه آن انفحة الارنب پنير مايهء خرگوش چون با سركه بياشامند صرع را نافع بود و نيم مثقال پادزهر جانوران بود ماسرجويه گويد يك قيراط از وى چون با شراب كهن پخته بياشامند گزندگى مار و عقرب و مجموع گزندگان را نافع بود و اگر زن آبستن پنيرمايه خرگوش نر يا خصيهء وى با شراب ممزوج بياشامد فرزند نر آورد و اگر پنير مايهء خرگوش ماده بدين عنوان استعمال كند فرزند ماده آورد و اگر مقدار باقلا با شراب بياشامد تب ربع را نافع بود و اگر بر سرطان طلا كنند بغايت نافع بود و اين مجرب است اگر كودكان بياشامند از صرع ايمن باشند و همه پنير مايهها اين خاصيت دارد خاصه خرگوش و اگر به آب بسرشند و در بينى نهند خون رفتن از بينى را بازدارد و اگر بچهء شيرخواره قى كند و شير در شكم وى بسته بود چون قدرى بوى دهند دفع آن بكند و اگر زن بعد از طهر با مشك بر خود برگيرد بر آبستنى يارى دهد و اگر بعد از طهر سه روز بياشامد منع آبستنى كند و امساك سيلان رطوبت رحم بكند و شكم ببندد و سجح روده و نزف آن را نافع بود و اگر با خطمى و زيت بر عضوى نهند كه خاريانى در آنجا بود بيرون آورد انفحة الفرس اسهال مزمن را نافع بود و ريش روده و درد آن را انفحة الجدى نفحة الجدى و الظبا و الحمير الوحشيه و الخشف و العجل و فرح الجاموس و الابل دفع زهر شوكران و قطر بكند و شربتى از وى نيم مثقال بود و چون با سركه بياشامند موافق بود جهت بستن شير در معده و انفحه خشف كه آن بچهء نرينه ابل بود چون زن بعد از طهر سه روز به خود برگيرد آبستنى بازدارد و صاحب جامع آورده است پنيرمايه شتر مقدار نخودى به آب نيمگرم پيش از مجامعت بياشامند قوت باه از همه داروهاى باهى بيشتر بدهد و انفحه مانند جند بيدستر بود در قوت و چون بياشامند جهت صرع و اختناق رحم نافع بود مجموع انفحهها آنچه بسته بود بگدازد و آنچه گداخته بود ببندد