محمود بن محمد چغمينى خوارزمى ( مترجم : اسماعيل ناظم )
351
قانونچه في الطب ( فارسى )
كه استعمال اين ادويه بعد تنقيه و خالى بودن بدن از اخلاط فاسده باشد و در ايام خوردن از ترشى ها و بادى اجتناب نمايند . ( قرابادين كبير ) معجون حلتيت نافع است تب ربع را و تفتيح سده مىكند و بادها را به تحليل مىبرد و نافع است لسع هوام را . اجزايش چهار است . مزاجش گرم و خشك است در آخر درجه سوم . [ قدر ] شربتش ( يك درم ) . صنعت آن حلتيت ، فلفل ، مرّ صاف ، سداب ( اجزاء مساوى ) ، كوفته و بيخته ، به انگبين معجون سازند خداوند تب را بيش از نوبت به يك ساعت بدهند با سكنجبين و از جهت رفع مضرّت زهرها با شراب گرم با ماء العسل . ( قرابادين صالحى ) مفرح صنعت آن : بادرنجبويه سه درم ، زرنباد ، درونج عقربى ، گاو زبان ، از هريك ، شش درم ، كوفته ، بيخته ، با شراب تفاح و عسل مصفى بسرشند ( علاج الامراض ) .