ابن أبي أصيبعة ( مترجم : سيد جعفر غضبان )

190

عيون الأنباء في طبقات الأطباء ( فارسى )

نوشتم تا با موضوعات علمى بسيار از طب و فلسفه مأنوس شدم ، ولى همه آنها ( كتابها ) در معبد ارينى ( معبد سلامت ) سوخت . چون آنطونينوس در اين سفر بسيار تأخير نمود و از مدتى كه انتظار مىرفت ، سفرش طولانىتر شد ، غيبت او براى من فرصتى داد كه به رياضت نفس بكوشم و خود را آماده تكميل علوم سازم » . اين گفتار و گفتارهاى ديگرى كه در اين باب گفته نشده است ، مطالبى است كه به منظور اختصار بيان گرديد ، ولى معلوم شد كه جالينوس در ايام اين پادشاه مىزيسته و سن او موقعى كه براى دفعهء اول بروميه آمده است ، سى سال بوده . دليل اين امر گفتار خود او در كتاب سابق الذكر در محلى كه نام كتاب‌هايش را كه در تشريح تصنيف كرده برده است » . « در آن كتاب ( جالينوس ) گفته است : چهار مقاله در باب صدا نوشتم و آن را براى يكى از وزراء بنام بوئيس نوشته بودم . اين وزير در سلك افراد پير و طريقه فرقه ارسطو بود . باز براى همين شخص پنج مقاله در باب تشريح بنا بر رأى بقراط نوشتم . پس از آن سه مقاله نيز در تشريح بنا بر رأى ارايسطراطس « 1 » ( اراسيطراطس - اراسيستراتس ) نگاشتم . در اين سه مقاله طريقهء كسانى را پيشه خود ساختم كه بخواهند بر مخالفين خود غالب شوند و خودنمائى نمايند . اين كار را براى مقابله با مردى بنام مرطياليس كه دو مقاله در تشريح نوشته بود انجام دادم . دو مقاله او ( مرطياليس ) تا اين تاريخ در دست مردم است و مردم نسبت به آن با نظر اعجاب مىنگرند . اين مرد مسن بسيار حسود و ستمگر و اهل جدل بود و با آنكه سنش از هفتاد گذشته بود ، اين صفات نكوهيده را داشت . چون شنيدم كه در مجلس عمومى مسأله‌اى از مسائل تشريح را از من پرسيده‌اند و جواب من مورد اعجاب حاضرين و تحسين آنان شده و مدح زيادى از من نموده بودند ، از يكى از دوستانم پرسيد كه جالينوس طبق رأى كدام - يك از فرق طبى عمل مىكند ؟ دوست من به او گفته بود : جالينوس تابع هيچيك از

--> ( 1 ) - Erasistrate ( Erssistrate )