محمود بن محمد چغمينى خوارزمى ( مترجم : محمد سعيد بخت )
104
قانونچه في الطب ( مستحضر الطبيب و مستبشر اللبيب ) ( فارسى )
طبيخ زوفا و ايارج فيقرا و قى كردن بعد خوردن خردل و شهد و ترب و سكنجبين و غذا ماء الشعير يا شكر سفيد - فصل پنجمين در خفقان و آن ( اگر باشد ) با دلايل حرارت پس علاجش فصد باسليق است از ابسر و خورده شود قرص كافور معه رب اترج يعنى ترنج و بعد تسكين حرارت مربى هليله كابلى عسلى و غذا فروج به نبيذ و زيرباج ( و اگر باشد ) رگر با دلايل برودت باشد به آن دلايل برودت علاجش تفريح به شراب بادرنجبويه و نوشيدن شراب سوسن و شراب ريحانى و غذا فراريج مطبوخ با مصالح گرم ( و اگر باشد ) در فم معده ضعف خورانيده شود اقراص افسنتين و شراب افسنتين ( و اگر باشد ) پس مرضى و استفراغ قوى و يا زيادتى در جماع پس تلطيف غذا كنند - فصل ششمين در نفث الدم - علاجش فصد باسليق است و خورده شود اقراص كهربا به آب ورق لسان الحمل يعنى آب بارتنگ و آب خرفه و نوشانيده شود گل ارمنى به آب سرد و سركه و ضماد كنند سينه را بكندر