مطهر بن محمد جمالى يزدى

47

فرخ نامه ( دائرة المعارف علوم و فنون و عقايد ) ( فارسى )

دور بايستد و در مردم نگاه مىكند و دنبال و سر مىجنباند . و اندرو خاصيتهاست . سرگين : سرگين او بسايند و با روغن شاسفرهم در موى مالند موى نيك سياه شود . شش : شش او با سداب بياميزند و روغن زيت درو كنند و بر جاى دندان كودك نهند بىدرد برآيد . [ a 323 ] سنب : اگر سنب او بسوزانند و بر ريش نهند سود دارد . زهره : زهرهء او با پاره‌اى قطران و نمك تلخ كسى را دهند كه سرفه بود و خون از گلو آيد چون به آب گرم بخورد بهتر شود . و اگر زهرهء او در آب بجوشانند و گرداگرد كشت‌زار بنهند ، آهو در آن كشت زيان نكند . گوشت : گوشت آهو و پيه خرگوش بپزند تا نيك از هم بشود . پس زيره و حلبه و سعتر كوهى و سليخه و گل برو افگنند و بسايند و گروهه كنند ، هر كه را / 55 / دمادم بود و درد شش يا پهلو ، يا بهق كه بر اندام دارد ، يك گروهه از آن به آب گرم بخورد بهتر شود ، به عون اللّه . و گوشت آهو بادهاى گرم بشكند و مردى غالب شود . مغز : مغز او بخورد دل كوبه را سود دارد و درد معده ببرد . استخوان : استخوان سينهء او بكوبند و به سركهء كهن بجوشانند و به سايه خشك كنند و خرد كنند و جايگاهى كه دمل بود و ريشى زشت ، بر او افگنند درست شود . سرو : سرو [ ى ] آهو را بسوزانند و خاكستر بردارند و با روغن زنبق بياميزند و بر كوفتگى نهند درست شود ، و اللّه اعلم . خرگوش حكيمان گفته‌اند كه خرگوش يك سال نر باشد و يك سال ماده . و هيچ جانور ترسنده‌تر ازو نيست . و رفتن او الّا دويدن و جهيدن نباشد ، و آهسته نتواند رفت ، و چون بخسبد چشم او باز كرده بود .