باب سيزدهم / اندر تدبير استفراغ‌هاى ديگر و آن هفت نوع است : الف - ادرار 1 بول ( كميز ، پيشاب ، زهرآب ، Urine ) ب - عرق ( Sudation ) ج - مخاط ( Mucus ، ترشحات و آب بيني ) كه از بيني آيد . د - لعاب ) آب دهان ( بزاق ، Saliva ) كه از بن دندان و دهان آيد . ه - جماع ( مجامعت ، مقاربت جنسي Coitus ) و - استفراغ به شياف 2 . ز - استفراغ به حقنه 3 . و اما ادرار بول : ببايد دانستن كه هر طعام كه خورده شود آن را سه هضم است : هضم نخستين اندر معده است و هضم دوم اندر جگر و هضم سوم اندر اندامها . و از هر هضمي چيزى بماند كه قوت مغيره ، آن را تمام هضم نكرده باشد ، و اندر تدبير حفظ صحت دفع آن واجب است . و هر فضله را طريق است كه بدان طريق دفع شود . اما دفع فضله دوم ، ادرار بول باشد از بهر آنكه اين فضله در عروق باشد . و هرگاه كه اندكى باشد به دارويي ادرار كننده دفع شود ، و اگر بسيار باشد به داروي ها كه آن فضله از عروق جدا كند و به اسهال دفع كند و به دفع كردن حاجت آيد ، و تدبير اسهال ، در گذشته ياد كرديم . و تدبير ادرار و داروها كه ادرار كند ، اندر بخش عملي ، در باب علاج " عسر البول " ( Dysuria ) ياد كرده آيد . اما منفعت ادرار بول : كه به اندازه حاجت بود ، بزرگ است . درد پيوندها را و درد پشت را و گراني و كسلاني و استسقا و بيشتر بيمارىها را كه از تري باشد زايل كند و افراط كردن اندر آن بيم باشد كه مثانه را ريش ( زخم و جراحت Sore Ulcer ) كند و تشنگى و علت " ذيابيطش " 4