مقاله چهارم اندر آماسها 1 و ريشها 2 آماس گرم ( 1 / 273 ) علامتهاي آن لون سرخ بود و با ضربان و سوزان و گرم باشد . علاج آن فصد بايد كرد و حجامت ، و استفراغ به مطبوخ هليله يا بماء الفواكه يا به اقراص بنفشه ، و طلي از اول ، صندل سپيد و سرخ و فوفل با آب عنب الثعلب . و در ميانه ، شياف ماميثا و حضض و زعفران و مر اندر آب گشنيزتر و به آخر ، آرد جو با آب گشنيز تر . و اگر ترسند كه صلب شود ، گشنيزتر بكوبند و با روغن گل بسايند ، و چون مرهم كنند ، و بر نهند . و اگر آماس ، زخمي باشد يا سقطه 3 بود ، صندل سرخ و زعفران راستا راست با آب گشنيز تر سوده طلي كنند و پشم پاره اي به روغن گرم كنند و برنهند ، درد بنشاند . آماس سرد علامتهاي آن گراني باشد و گرم نباشد و هم رنگ جاي ديگر باشد . علاج آن شب يماني اندر سركه حل كنند و آن سركه ، با آب بياميزند و پنبه پاره اي بدان تر كنند و برنهند و ببندند ، و به روغن و نمك بمالند ، و پنبه با آب و خاكستر چوب و يا خاكستر چوب بلوط تر كنند و بر نهند و ببندند ، و اگر حاجت آيد ، به استفراغ رطوبت تدبير كنند 4 . سرطان علاج آن همچون علاج " ماليخوليا " ست . و آنچه طلي بايد كرد ، بهترين آنست كه صبر و سفيداج را بصلايه " سرب " 5 بسايند ، با آب گشنيز تر ، و طلي ميكنند تا مدتي بگذارد بىرنج .