أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )

958

الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )

[ ناردين ] سياه بهتر از سرخ است . [ ناردين ] كوهى نامبرده در قليقيا 13 يافت مىشود . مىهوشه 14 ، ناردين شامى و اين « سنبل » است . ( 1 ) . از يونانى ( III , Low ، 484 ) - Nardostachus jatamansi D . C . ( مترادف Valeriana jatamansi Jones . يا Valeeiana celtica L . ؛ ابن سينا ، 451 ؛ ميمون ، 265 ؛ عيسى ، 9 123 . ( 2 ) . ديوسكوريد ، ، 6 . ( 3 ) . احمر ، ديوسكوريد ، ، 6 : الى الشقرماهو - « اندكى حنايى » . ( 4 ) . ديوسكوريد ، ، 6 : « گل‌ها زردند » . ( 5 ) . نسخهء الف : بطينها ، نسخهء فارسى : او را با مقدارى گل كه بر بيخ او باشد بكنند . ديوسكوريد ، ، 6 : « آن را همراه ريشه‌هايش مىكنند » . ( 6 ) . چنين است در ديوسكوريد ، ، 6 : فينبغى ان يتقدم بيوم فى رش الحزم ، نسخهء الف : يجب ان يتقدم فيفرش الحزم . ( 7 ) . چنين است در ديوسكوريد ، ، 6 : لا ينتثر حينئذ الجيد مع الردىء ، نسخهء الف : فانه حينيذ لا يتبين الجيد من الردىء « آن‌گاه خوب از بد جدا نمىشود » . ( 8 ) . طراغون - يونانى - طراغيون ، نك . شمارهء 669 . ( 9 ) . نسخه‌هاى الف ، ب ، پ : و ورق اصوله ، بايد خواند و دقّ اصوله . ( 10 ) . نسخه‌هاى الف و فارسى : القريص ، نك . شمارهء 828 ؛ ديوسكوريد ، ، 6 : المرسعى و در فهرست ، اشتباه چاپى : القدصعى ( ؟ ) ؛ ابن بيطار ، دست‌نويس ، ورق 315 ب : القرصعنه - I , D - G ; Eryngium ، 8 : Eryngium . ابن سينا ، 516 : العصفر ، نك . شمارهء 708 . ( 11 ) . نسخهء الف : للحناء - « [ ريشه ] حنا » ؛ نسخهء فارسى : بيخ خنثى و هم‌چنين I , D - G ، 8 : Asphodelus ؛ ديوسكوريد ، ، 6 اشتباه چاپى : للخيا . ( 12 ) . ظاهرا متن در اينجا نيز تحريف شده است ؛ ديوسكوريد ، ، 6 : « نه ساقه دارد ، نه ميوه و نه گل » ؛ قس . ابن سينا 516 . ( 13 ) . نسخهء الف : قاليقلا ، نسخهء فارسى : قاليقا ، ديوسكوريد ، ، 6 : قليقيا . ( 14 ) . نسخهء الف : نىهوشه ، بايد خواند مىهوشه ، قس . شمارهء 488 ، يادداشت 22 ؛ پيش از اين در نسخهء الف يك واژه پاك شده است . 1036 . نان‌خواه 1 اوريباسيوس : اين به رومى امى 2 است ، به سريانى ننوا 3 و نينيا 4 و به سندى 5 جوانى 6 [ ناميده مىشود ] .