958 . لؤلؤ 1 - مرواريد رازى : جانشين [ مرواريد ] صدف 2 ساييده است . ( 1 ) . نام عربى مرواريد ؛ قس . سراپيون ، 212 ؛ ابو منصور ، 515 . ( 2 ) . صدف ، نك . شمارهء 636 . عجيب است كه بيرونى كه در الجماهر خود جاى چنين زيادى ( 92 - 151 ) را براى مرواريد اختصاص داده ، در اينجا به نقل كوتاهى از رازى بسنده كرده است . نك . شمارهء 432 ، يادداشت 14 . 959 . لوطوس 1 ديسقوريدس 2 : [ لوطوس ] در آب در مصر مىرويد ، [ گل‌ها ] 3 مانند جو سفيدند . مىگويند كه هنگامى كه خورشيد طلوع مىكند ، [ لوطوس ] باز مىشود و روى آب مىآيد و چون غروب كند ، بسته مىشود و در آب فرو مىرود . ميوه‌هايش شبيه « انار سرفه » 4 اند ، هنگامى كه تخم‌هايش 5 خشك مىشوند ، مردم مصر آنها را مىكوبند و از آنها نان مىپزند . ريشه [ لوطوس ] شبيه به است و آن را به صورت خام و پخته مىخورند . مزهء [ ريشهء ] پخته به مزهء زردهء تخم‌مرغ 6 مىماند . ( 1 ) . يونانى - Nymphaea lotus L . ؛ تئوفراست ، 553 ؛ ميمون ، 252 ؛ عيسى ، 12515 . در نسخهء فارسى حذف شده است . ( 2 ) . ديوسكوريد ، IV ، 95 . ( 3 ) . افزوده از روى ديوسكوريد ، IV ، 95 . ( 4 ) . رمّان السعال - « كپسول خشخاش » را چنين مىنامند ؛ نك . شمارهء 396 . ديوسكوريد ، IV ، 95 : رؤوس الخشخاش - سرهاى خشخاش . ( 5 ) . در ميوه‌ها تخم‌هايى شبيه ارزن وجود دارد ؛ نك . تئوفراست ، IV ، 8 ، 10 و ديوسكوريد ، IV ، 95 . ( 6 ) . طعم مخ البيض ، و چنين است در ديوسكوريد ، IV ، 95 : طعم صفرة البيض ، اما در تئوفراست ، IV ، 8 ، 11 : « اگر آن را [ با آب يا در تنور ] بپزيم ، به رنگ زرده تخم‌مرغ درمىآيد و شيرين‌مزه مىشود » . 960 . ليلنج 1 پولس : اين « نيل » است كه رنگ‌رزان به كار مىبرند . آن ممكن است دشتى و هم بستانى باشد 2 . اوريباسيوس « اساطوس » 3 [ مىنامد ] . ( 1 ) . Indigofera tinctoria L . ؛ عيسى ، 9814 ؛ I , Low ، 496 ؛ II , Vullers ، 1109 .